102 doelen
-
Illustreren de impact van technologie en wetenschappen op het individu.
Wetenschap en techniek › Technologie › Hoe mens, wetenschap en technologie elkaar beïnvloeden
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Impact: • positief • negatief • op korte en lange termijn • voor henzelf en anderen
Te hanteren begrippen
nuttig, gevaarlijk, schadelijk
Voorbeelden
• Douglas begrijpt dat de scherpe punt van een schaar gevaarlijk kan zijn voor zichzelf en de anderen. • Artemis gebruikt een opstapje om bij de hoge kast in de klas te komen en merkt dat het ook handig is voor haar klasgenoten. -
Illustreren technologische oplossingen voor menselijke behoeften.
Wetenschap en techniek › Technologie › Hoe mens, wetenschap en technologie elkaar beïnvloeden
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Voorbeelden
• Iris legt uit dat de behoefte om overal en altijd met elkaar te communiceren heeft geleid tot de ontwikkeling van de smartphone. • Melissa merkt op dat mensen sneller en efficiënter willen reizen, wat heeft geleid tot de uitvinding van de fiets, auto en trein. -
Illustreren de impact van technologie en wetenschappen op het milieu en de maatschappij.
Wetenschap en techniek › Technologie › Hoe mens, wetenschap en technologie elkaar beïnvloeden
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Impact: • positieve • negatieve • op korte en lange termijn • op milieu en maatschappij • binnen verschillende toepassingsgebieden: biochemie, constructie, transport, energie, ICTTe hanteren begrippen
de invloed, het gevolg, de technologie, de wetenschap, de duurzaamheid, de ecologische voetafdruk
Voorbeelden
• Febe ziet dat de waterkrachtcentrale nuttig is voor mensen en natuur omdat er geen fossiele brandstoffen gebruikt worden. • Daphne merkt op dat de GSM zorgt voor verbinding tussen mensen, maar dat GSM- masten zorgen voor schadelijke straling. -
Illustreren de impact van technologische en wetenschappelijke ontwikkelingen op ons leven.
Wetenschap en techniek › Technologie › Hoe mens, wetenschap en technologie elkaar beïnvloeden
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Impact: • positieve • negatieve • onzeker versus zeker gevolg • op korte en lange termijn
Te hanteren begrippen
de technologische ontwikkeling, de wetenschappelijke ontwikkeling, de innovatie, de wetenschappelijke ontdekking, de uitvinding, de ethiek
Voorbeelden
• Niek begrijpt dat dankzij medische vooruitgang zoals vaccins en medicijnen, mensen langer en gezonder kunnen leven. • Adriaan ziet dat windmolens en zonnepanelen elektriciteit opwekken zonder vervuiling, wat beter is voor de natuur. -
Illustreren de evolutie en innovatie van technologie en wetenschappen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Hoe mens, wetenschap en technologie elkaar beïnvloeden
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Illustreren: • Hoe evolueert een technisch systeem? • Waarom evolueert een technisch systeem? • gevolg op korte en lange termijn
Te hanteren begrippen
de evolutie
Voorbeelden
• Odilon legt uit dat fietsen vroeger van zwaar metaal waren, maar dat de evolutie naar carbonframes ze lichter en sneller heeft gemaakt dankzij nieuwe materiaalkennis. • Leander merkt op dat de wieken van windmolens steeds grotere worden zodat ze meer elektriciteit kunnen opwekken. -
Illustreren hoe wetenschappen, technologie en de samenleving elkaar beïnvloeden.
Wetenschap en techniek › Technologie › Hoe mens, wetenschap en technologie elkaar beïnvloeden
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Te hanteren begrippen
de wisselwerking
Voorbeelden
• Andreas ziet dat door de groeiende vraag naar duurzame voeding wetenschappers in laboratoria plantaardige en kweekvleesalternatieven ontwikkelen, die later in fabrieken geproduceerd worden. • Jason vertelt dat wetenschappers hebben ontdekt dat uitlaatgassen bijdragen aan klimaatverandering, waardoor autofabrikanten nu elektrische wagens ontwikkelen om de luchtvervuiling te verminderen. -
Onderbouwen hoe mens, wetenschap en technologie elkaar beïnvloeden.
Wetenschap en techniek › Technologie › Hoe mens, wetenschap en technologie elkaar beïnvloeden
-
Beargumenteren technologische en wetenschappelijke innovatie en vooruitgang.
Wetenschap en techniek › Technologie › Hoe mens, wetenschap en technologie elkaar beïnvloeden
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Beargumenteren: argumenten pro en contra betreffende evolutie, functie van technische systemen, materiaalgebruik en materie en natuurlijke verschijnselen
Voorbeelden
• Sven legt uit dat de technologische innovatie van elektrische auto’s helpt om minder CO₂ uit te stoten, wat bijdraagt aan een duurzamere toekomst. Werner geeft aan dat de batterijen voor auto’s grondstoffen nodig hebben die in bepaalde landen in mensonwaardige omstandigheden worden opgedolven. • Christof ziet dat de wetenschappelijke vooruitgang in zonne-energie ervoor zorgt dat zonnepanelen steeds efficiënter worden en schonere elektriciteit kunnen opwekken. Chris geeft aan dat voor de productie van de panelen veel materialen en energie nodig is. -
Zetten technologie bewust, verantwoordelijk en duurzaam in.
Wetenschap en techniek › Technologie › Hoe mens, wetenschap en technologie elkaar beïnvloeden
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Bewust, verantwoordelijk en duurzaam: de ecologische voetafdruk
Voorbeelden
• Jade gebruikt de fiets voor korte verplaatsingen. • Amber gebruikt hernieuwbare energie.
-
Illustreren hoe je een technisch systeem correct en veilig gebruikt.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Veilig en functioneel gebruik van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Technische systemen: leeftijdsadequaat Correct en veilig: volgens de instructie
Voorbeelden
• Tijl laat zien hoe je een hamer correct gebruikt door hem stevig aan het handvat vast te houden en met gecontroleerde slagen te werken. • Nadia zit netjes op het zadel van haar fiets en houdt beide handen aan het stuur, zodat ze veilig en stabiel kan rijden. -
Illustreren hoe je een technisch systeem correct en veilig gebruikt.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Veilig en functioneel gebruik van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Technische systemen: leeftijdsadequaat Correct en veilig: • correct in- en uitschakelen • volgens de instructie • volgens het stappenplan • veiligheidspictogrammen
-
Illustreren hoe je een technisch systeem correct en veilig gebruikt.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Veilig en functioneel gebruik van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Technische systemen: leeftijdsadequaat Correct en veilig: • correct in- en uitschakelen • volgens de instructie • volgens het stappenplan • volgens de handleiding • veiligheidspictogrammen
-
Illustreren hoe je een technisch systeem correct en veilig gebruikt.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Veilig en functioneel gebruik van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Correct en veilig: • veiligheidsuitrusting • veiligheidspictogrammen • waarschuwingssignalen
-
Illustreren hoe je een technisch systeem correct en veilig gebruikt.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Veilig en functioneel gebruik van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Correct en veilig: • veiligheidsuitrusting • veiligheidspictogrammen • waarschuwingssignalen
-
Illustreren hoe je technische systemen uit diverse toepassingsgebieden veilig en correct gebruikt.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Veilig en functioneel gebruik van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Toepassingsgebieden: energie, transport, biochemie, constructie, ICT
Voorbeelden
• Finn schakelt het licht correct in en uit door op de schakelaar te drukken, zonder natte handen te gebruiken. • Lina gebruikt de mixer veilig door hem eerst in de kom te plaatsen voordat ze hem inschakelt en haar handen weg te houden van de draaiende gardes. -
Herkennen de oorzaak van het niet of onvoldoende functioneren van een technisch systeem.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Veilig en functioneel gebruik van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Voorbeelden
• Mira merkt dat een platte schroevendraaier niet goed werkt op een kruisschroef. • Alice probeert haar lijmstift te gebruiken, maar ontdekt dat de lijm is uitgedroogd, waardoor hij niet meer plakt. -
Gebruiken een technisch systeem functioneel.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Veilig en functioneel gebruik van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Functioneel: • selectie in functie van een behoefte • controle voor gebruik • uitvoering stap voor stap van de richtlijnen (stappenplan, werktekening, handleiding, veiligheidsvoorschriften) • evaluatie van het functioneren • veilig en correct opbergen -
Gebruiken een technisch systeem functioneel.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Veilig en functioneel gebruik van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Functioneel: • selectie in functie van een behoefte, vereisten, veiligheid, beschikbare hulpmiddelen en/of personen, technische systemen • controle voor gebruik • uitvoering stap voor stap van de richtlijnen (stappenplan, werktekening, handleiding, veiligheidsvoorschriften) • evaluatie van het functioneren • veilig en correct opbergen -
Gaan correct en veilig om met technische systemen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Veilig en functioneel gebruik van technische systemen
-
Herkennen de onderdelen bij het (de)monteren van technische systemen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Monteren en demonteren van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Technische systemen: • leeftijdsadequaat • inclusief hun waarneembare onderdelen
Voorbeelden
• Nicola monteert een fietskorf aan het stuur. Hij herkent het metalen rek, de beugels en de schroeven en ziet dat de beugels eerst rond het stuur moeten voordat de korf vastgeschroefd wordt. • Olga demonteert met haar broer een tipitent in de tuin. Bij het afbreken zegt ze dat eerst het doek losgemaakt moet worden en daarna pas de stokken uit elkaar gehaald kunnen worden. -
Herkennen de onderdelen bij het (de)monteren van technische systemen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Monteren en demonteren van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Te hanteren begrippen
monteren, demonteren, het onderdeel
Voorbeelden
• Benjamin draait zijn balpen open en herkent de veer die helpt bij het in- en uitschuiven van de penpunt. • Julie onderzoekt een kaars en ziet dat de wiek in het midden zit, waardoor de kaars kan branden. -
Illustreren basisgereedschap voor (de)monteren van technische systemen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Monteren en demonteren van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Basisgereedschap: rekening houdend met: • schoolspecifieke afspraken • beschikbare materialen • leeftijdsadequate materialen
-
Passen basisvaardigheden toe tijdens (de)monteren van technische systemen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Monteren en demonteren van technische systemen
-
Volgen de stappen voor het (de)monteren van een technisch systeem.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Monteren en demonteren van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Volgen: aan de hand van een werktekening of handleiding
-
Tonen hun kennis van technische systemen bij het (de)monteren.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Monteren en demonteren van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Voorbeelden
• Indie monteert zijn passer door het potlood stevig vast te klemmen, zodat hij nauwkeurige cirkels kan tekenen tijdens de meetkundeles. • Ilana onderzoekt een middeleeuws harnas en herkent hoe de verschillende onderdelen, zoals de borstplaat en helmbescherming, in elkaar passen voor optimale bescherming. -
Illustreren hoe je een technisch systeem onderhoudt.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Onderhouden en herstellen van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Technisch systeem: leeftijdsadequaat
Voorbeelden
• Jan bergt de Beebot correct op. • Esra sluit de drinkfles goed zodat die niet lekt. • Tilde zet de zaklamp uit na gebruik. • Sam wast de verfborstels uit na gebruik.
-
Voeren onderhoud uit bij een technisch systeem.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Onderhouden en herstellen van technische systemen
-
Beschrijven onderhoudsvoorschriften bij een technisch systeem.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Onderhouden en herstellen van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Te hanteren begrippen
het onderhoud, nakijken, onderhouden
Voorbeelden
• Jérome legt uit dat de printer regelmatig nagekeken en schoongemaakt moet worden om goed te blijven werken. • Elodie weet dat ze na gebruik het dopje op de lijmstift moet zetten om uitdroging te voorkomen. -
Voeren onderhoud uit bij een technisch systeem.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Onderhouden en herstellen van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Uitvoeren: • met gepast basisgereedschap • met veiligheidsvoorschriften
-
Beschrijven het belang van het onderhouden van technische systemen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Onderhouden en herstellen van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Te hanteren begrippen
het onderhoudsvoorschrift, onderhouden
Voorbeelden
Het belang van onderhouden: levensduur verlengen, veiligheid, betrouwbaarheid, efficiëntie en prestaties behouden, duurzaamheid
-
Beschrijven het nut van een onderhoudsrapport.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Onderhouden en herstellen van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Te hanteren begrippen
het onderhoudsrapport
Voorbeelden
Onderhoudsrapport: van een brandblusapparaat, turntoestellen
-
Gebruiken een onderhoudsrapport op.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Onderhouden en herstellen van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Onderhoudsrapport: voor het systematisch onderhoud van technische systemen van de klas/school
-
Herkennen veelvoorkomende problemen bij technische systemen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Onderhouden en herstellen van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Te hanteren begrippen
het probleem, het werkt niet
Voorbeelden
• Suze merkt dat haar tablet niet aangaat en herkent dat de batterij leeg is, dus sluit ze hem aan op de oplader. • Rosalinde voelt dat haar fietsstuur wiebelt en ontdekt dat een schroef los zit, waardoor ze weet dat deze moet worden aangedraaid. -
Beschrijven hoe je een technisch systeem controleert op slijtage of defecten.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Onderhouden en herstellen van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Te hanteren begrippen
het defect, de slijtage
-
Beschrijven het belang van het herstellen van technische systemen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Onderhouden en herstellen van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Te hanteren begrippen
herstellen
Voorbeelden
Het belang van herstellen: continuïteit van de werking, kostenbeheersing, veiligheid, kwaliteit, duurzaamheid, gebruiksgemak
-
Controleren technische systemen op defecten.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Onderhouden en herstellen van technische systemen
-
Voeren kleine herstellingen uit bij een technisch systeem door onderdelen te vervangen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Onderhouden en herstellen van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Voorbeelden
• Lodewijk merkt dat zijn balpen niet meer schrijft en vervangt de vulling, zodat hij weer verder kan werken. • Seba ontdekt een lekke band en vervangt de binnenband, zodat hij weer veilig kan fietsen. -
Gaan bewust om met het (laten) herstellen of hergebruiken van technische systemen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen hanteren › Onderhouden en herstellen van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Voorbeelden
• Quinten laat het gebarsten scherm van zijn smartphone vervangen in plaats van een nieuwe telefoon te kopen. • Claire lijmt een gescheurd puzzelstukje terug vast zodat ze de puzzel opnieuw kan maken in plaats van een nieuwe te kopen. -
Herkennen zichtbare onderdelen van een technisch systeem.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Bouw, onderdelen, functie en werking van technische systemen
-
Herkennen de werking van frequent gebruikte voorwerpen en materialen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Bouw, onderdelen, functie en werking van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Materialen: uit de leefomgeving
-
Herkennen zichtbare onderdelen van een technisch systeem.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Bouw, onderdelen, functie en werking van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Te hanteren begrippen
de knop, het scherm, het licht, het handvat, het snoer, de stekker
Voorbeelden
• Kobe herkent de stenen in een muur. • Warre herkent de band van een fiets.
-
Herkennen de functie van technische systemen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Bouw, onderdelen, functie en werking van technische systemen
-
Beschrijven technische systemen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Bouw, onderdelen, functie en werking van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Technisch systeem: • de onderdelen • de functie • de werking • de bouw en de materiaalkeuze
Te hanteren begrippen
het onderdeel, de motor, het tandwiel, de kabel, de schroef, de bout, de sensor, de ketting, de riem, de veer, de werking
Voorbeelden
• Oscar legt uit dat wanneer hij op de pedalen van zijn fiets trapt, de beweging via de ketting wordt doorgegeven aan het achterwiel, waardoor de fiets vooruit beweegt. • Idris toont hoe een perforator werkt: wanneer ze op de hendel drukt, worden de snijpennen naar beneden geduwd en maken ze gaatjes in het papier. -
Beschrijven de bewuste keuze van de verschillende materialen van de onderdelen van een technisch systeem.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Bouw, onderdelen, functie en werking van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Voorbeelden
• Noud legt uit dat de punt van een balpen van metaal is gemaakt om slijtage te voorkomen. • Britt merkt op dat het hoesje van haar gsm van kunststof is gemaakt, zodat het minder snel krassen krijgt. -
Illustreren de werking van technische systemen op basis van kennis van de natuurkundige verschijnselen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Bouw, onderdelen, functie en werking van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Te hanteren begrippen
het technisch systeem
Voorbeelden
Werking technische systemen: • uitleggen waarom een lamp brandt in een gesloten stroomkring • uitleggen hoe een fietsrem werkt door wrijving • tonen waarom een thermosfles drank langer warm houdt
-
Analyseren de functie, de werking, de bouw en materiaalkeuze van technische systemen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Bouw, onderdelen, functie en werking van technische systemen
-
Herkennen mogelijkheden om objecten te verbinden.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Bouw, onderdelen, functie en werking van technische systemen
-
Herkennen verschillende manieren om objecten te verbinden.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Bouw, onderdelen, functie en werking van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Te hanteren begrippen
verbinden, de lijm, het nietje, de plakband
-
Beschrijven verschillende verbindingsmethoden.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Bouw, onderdelen, functie en werking van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Te hanteren begrippen
de spijker, de nagel, de schroef, de draad, de bout, de moer, het touw, de paperclip, de splitpen, de elastiek, de klittenband
-
Illustreren verbindingsmethoden in technische systemen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Bouw, onderdelen, functie en werking van technische systemen
-
Gebruiken verbindingsmethoden in hun technisch ontwerp.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Bouw, onderdelen, functie en werking van technische systemen
-
Tonen hun kennis over de functie, werking, bouw en onderdelen van technische systemen in verschillende contexten.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Bouw, onderdelen, functie en werking van technische systemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Voorbeelden
• Xavi geeft een presentatie over hoe een fiets werkt, inclusief de functie van onderdelen zoals tandwielen, remmen en ketting. Hij legt uit hoe deze mechanismen bijdragen aan snelheid en veiligheid. • Nala schrijft een informatieve tekst over de werking van een windmolen. Ze beschrijft hoe de wieken bewegen door de wind, hoe deze beweging wordt omgezet in elektriciteit en welke technische onderdelen zoals de generator en de tandwielkast, hierin een rol spelen. -
Illustreren vormgeving en design van technische systemen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Vormgeving en design
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Technische systemen: • esthetiek • ergonomie • gebruiksvriendelijkheid
Te hanteren begrippen
de vorm, het uitzicht
Voorbeelden
Esthetiek: Pelia draagt trots haar school-T-shirt met een kleurrijk logo van de school. Ergonomie: Barack legt uit waarom schoolstoelen een gebogen rugleuning en verstelbare hoogte hebben voor een betere zithouding. Gebruiksvriendelijkheid: Abel merkt op dat de dop van zijn fles een geribbelde textuur heeft, waardoor er bij het openen voldoende grip is.
-
Herkennen verschillende criteria die een rol spelen bij de vormgeving en design van technische systemen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Vormgeving en design
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Te hanteren begrippen
de vormgeving, het design, esthetisch, gebruiksvriendelijk, ergonomisch, de kostprijs, energiezuinig, herbruikbaar
-
Herkennen de criteria voor Universal Design bij de vormgeving van technische systemen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Vormgeving en design
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Criteria: • bruikbaar voor iedereen • flexibel te gebruiken • eenvoudig en op gevoel te gebruiken • begrijpelijke informatie • ruimte voor vergissingen • weinig moeite • geschikte afmetingen en genoeg plaats
-
Passen criteria voor Universal Design toe in een technisch ontwerp.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Vormgeving en design
-
Herkennen het principe van Form Follows Function in technische systemen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Vormgeving en design
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Voorbeelden
Dalil merkt op dat een Formule 1 wagen een zeer gestroomlijnd chassis heeft en dat dit zo gekozen is om minder luchtweerstand te veroorzaken en dus sneller te kunnen racen.
-
Passen het principe van Form Follows Functions toe in een technisch ontwerp.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Vormgeving en design
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Voorbeelden
Nassim en Eli maken een kleine windmolen die een gewichtje omhoog kan trekken als de wieken draaien. Ze zorgen voor brede en gebogen wieken (veel wind opvangen).
-
Beargumenteren de toegankelijkheid en bruikbaarheid van technische systemen voor iedereen, ongeacht leeftijd of mogelijkheden.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Vormgeving en design
-
Herkennen tandwielen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Mechanische overbrengingen › Tandwielen, kettingen, riemen
-
Herkennen de werking van een tandwiel als overbrenging van beweging.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Mechanische overbrengingen › Tandwielen, kettingen, riemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Te hanteren begrippen
het tandwiel
-
Gebruiken tandwielen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Mechanische overbrengingen › Tandwielen, kettingen, riemen
-
Beschrijven geschakelde tandwielen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Mechanische overbrengingen › Tandwielen, kettingen, riemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Geschakelde tandwielen: twee of meer tandwielen die in elkaar grijpen, waarbij het draaien van het ene tandwiel het andere in beweging zet Beschrijven: • verandering in snelheid van grote en kleine geschakelde tandwielen: Het grote tandwiel draait trager dan het kleine tandwiel. • verandering van draairichting: Wanneer twee tandwielen in elkaar grijpen, draait het tweede tandwiel in de tegenovergestelde richting van het eerste tandwiel. Dit betekent dat als het eerste tandwiel met de klok mee draait, het tweede tandwiel tegen de klok in draait, en omgekeerd.Te hanteren begrippen
de snelheid, het grote tandwiel, het kleine tandwiel, schakelen, de draairichting, met de klok mee (rechtsom), tegen de klok in (linksom), in elkaar grijpen
-
Illustreren dat tandwielen aan elkaar kunnen geschakeld worden door middel van een ketting.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Mechanische overbrengingen › Tandwielen, kettingen, riemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Ketting: • een reeks verbonden schakels die wordt gebruikt om mechanische kracht over te brengen tussen twee of meer tandwielen die niet direct in contact staan • kettingoverbrenging: Een systeem waarbij een ketting wordt gebruikt om de rotatie van het ene tandwiel over te brengen op een ander tandwiel, waardoor beweging en kracht worden overgedragen.Te hanteren begrippen
de ketting, de overbrenging, het tandwiel
-
Beschrijven de draairichting van aan elkaar geschakelde tandwielen door middel van een ketting.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Mechanische overbrengingen › Tandwielen, kettingen, riemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Draairichting: Aan elkaar geschakelde tandwielen door middel van een ketting hebben dezelfde draairichting.
-
Illustreren het gebruik van tandwielen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Mechanische overbrengingen › Tandwielen, kettingen, riemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Voorbeelden
Tandwielen: fiets, analoge klok, handmatige centrifuge
-
Gebruiken tandwielen in hun technisch ontwerp.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Mechanische overbrengingen › Tandwielen, kettingen, riemen
-
Illustreren het gebruik en de functie van een ketting en een riem.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Mechanische overbrengingen › Tandwielen, kettingen, riemen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Functie: • als overbrenging van beweging • als overbrenging van kracht tussen tandwielen en schijven (V-snaarschijf) Gebruik: • Kettingoverbrengingen worden vaak gebruikt in fietsen en motorfietsen. • Riemoverbrengingen komen veel voor in machines en voertuigen voor het aandrijven van verschillende componenten (overbrenging van een aandrijvend element).Te hanteren begrippen
de riem
Voorbeelden
Kettingen: fiets, kettingzaag Riemen: grasmaaier, wasmachine
-
Gebruiken het technisch principe ketting en riem als overbrenging in hun technisch ontwerp.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Mechanische overbrengingen › Tandwielen, kettingen, riemen
-
Herkennen hefbomen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Mechanische overbrengingen › Hefbomen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Te hanteren begrippen
de hefboom
-
Beschrijven de werking van hefbomen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Mechanische overbrengingen › Hefbomen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Beschrijven: • de werking: last, macht, steunpunt • de functie: overbrenging van kracht: Door gebruik te maken van een hefboom, dien je minder kracht(inspanning) te leveren. • het gebruik: hamer, kruiwagen, notenkraker, koevoetTe hanteren begrippen
de last, de macht, het steunpunt
-
Beschrijven de verhouding tussen lastarm en machtarm.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Mechanische overbrengingen › Hefbomen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Verhouding: Hoe langer de machtarm, hoe minder kracht (macht) je moet leveren om de last in beweging te krijgen.
Te hanteren begrippen
de lastarm, de machtarm, de hefboom
-
Passen het hefboomprincipe bij gebruik van gereedschappen toe.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Mechanische overbrengingen › Hefbomen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Voorbeelden
Lola houdt de hamersteel zo ver mogelijk aan het uiteinde vast, zodat zij met minder kracht een spijker kan inslaan.
-
Gebruiken het hefboomprincipe in hun technisch ontwerp.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Mechanische overbrengingen › Hefbomen
-
Herkennen katrollen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Mechanische overbrengingen › Katrollen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Te hanteren begrippen
de katrol
Voorbeelden
Katrollen: • Een speelgoedkraan waarmee kleuters blokken omhoog hijsen met een touwtje en katrol. • Een emmertje in een speelhuis dat kinderen omhoogtrekken met een touw. • Een speelgoedlift in een garage of poppenhuis die met een touw omhoog en omlaag gaat. • Een zandbak-speeltoestel met een katrol om zand in een emmer op te hijsen. -
Gebruiken katrollen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Mechanische overbrengingen › Katrollen
-
Beschrijven de werking van een katrol.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Mechanische overbrengingen › Katrollen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Werking: • overbrenging van kracht • overbrenging van beweging
Te hanteren begrippen
de kracht, de last, optillen, de beweging
Voorbeelden
Dankzij een enkelvoudige katrol kan Poppy makkelijk lasten optillen. Om een last van 1kg te tillen moet ze evenveel trekkracht uitoefenen.
-
Beschrijven de werking van een meervoudige katrol.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Mechanische overbrengingen › Katrollen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Meervoudige katrol of takel: • een systeem waarbij meerdere katrollen samenwerken om de benodigde kracht voor het optillen van een last te verminderen • krachtvermindering: Bij gebruik van een takel wordt de kracht die nodig is om een last op te tillen verminderd, afhankelijk van het aantal katrollen in het systeem. • krachtvermindering en wijziging van zin (richting)Te hanteren begrippen
de katrol, de takel, de krachtvermindering
-
Illustreren het gebruik van katrollen.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Mechanische overbrengingen › Katrollen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Gebruik katrollen: meervoudige katrollen: meerdere katrollen worden gecombineerd om de benodigde kracht voor het verplaatsen van een last te verminderen.
Te hanteren begrippen
de meervoudige katrol
Voorbeelden
Katrollen: lift, kraan
-
Gebruiken katrollen in hun technisch ontwerp.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Mechanische overbrengingen › Katrollen
-
Tonen hun kennis over overbrengingen in verschillende contexten.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Mechanische overbrengingen › Katrollen
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Voorbeelden
• Tijdens het spelen op een wip in de speeltuin vertelt Alexis dat ze een ander kind omhoog kan krijgen door zichzelf naar beneden te duwen aan de andere kant. • Wanneer de ketting van Paules fiets eraf valt, legt ze uit waarom trappen geen effect meer heeft en de fiets niet vooruitkomt. -
Herkennen technische principes van constructies.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Principes van constructie
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Technische principes: brede basis, smalle top
-
Maken eenvoudige constructies.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Principes van constructie
-
Beschrijven de functie van technische principes van constructies.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Principes van constructie
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Technische principes: brede basis, smalle top zorgt voor stabiliteit
Te hanteren begrippen
de brede basis, de smalle top, stevig
-
Illustreren het gebruik van technische principes van constructies.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Principes van constructie
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Technische principes: brede basis, smalle top
Te hanteren begrippen
de stabiliteit
Voorbeelden
• Logan legt uit dat de Eiffeltoren stevig staat doordat hij een brede basis en een smalle top heeft. • Becka merkt op dat de klimtoren op de speelplaats stabiel blijft dankzij de brede onderkant. -
Herkennen technische principes van constructies.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Principes van constructie
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Technische principes: driehoeken
-
Beschrijven de functie van technische principes van constructies.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Principes van constructie
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Technische principes: driehoeken zorgen voor stevigheid
-
Illustreren het gebruik van technische principes van constructie.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Principes van constructie
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Technische principes: driehoeken
Voorbeelden
• Scott legt uit dat de hijskraan stevig blijft staan omdat de driehoekige constructie zorgt voor stabiliteit. • Willow merkt op dat het frame van haar fiets uit driehoeken bestaat, waardoor de fiets sterker is. -
Herkennen technische principes van constructies.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Principes van constructie
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Technische principes: driehoeksprofiel vierkantsprofiel buisprofiel
-
Beschrijven de functie van technische principes van constructies.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Principes van constructie
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Technische principes: Profielen zorgen voor stevigheid en bieden weerstand tegen buiging. Profielen verbruiken minder materiaal dan volle materialen.
Te hanteren begrippen
het driehoeksprofiel, het vierkantsprofiel, het buisprofiel, het profiel, de buiging
-
Illustreren het gebruik van technische principes van constructie.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Principes van constructie
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Technische principes: profielen
Voorbeelden
• Bowie legt uit dat bruggen vaak verstevigd worden met stalen profielen om het gewicht beter te verdelen en de constructie sterker te maken. • Harper merkt op dat in een nieuwbouwhuis metalen en betonnen profielen worden gebruikt om de muren en het dak extra stevigheid te geven. -
Herkennen technische principes van constructies.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Principes van constructie
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Technische principes: bogen
Te hanteren begrippen
de boog
-
Beschrijven de functie van technisch principes van constructies.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Principes van constructie
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Technische principes: Bogen zorgen voor stevigheid.
-
Illustreren het gebruik van technische principes van constructie.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Principes van constructie
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Technische principes: bogen
Voorbeelden
• Rocky legt uit dat oude kastelen boogvormige deuren en ramen hebben, omdat bogen het gewicht beter verdelen en de constructie sterker maken. • Tuur merkt op dat veel bruggen een boogconstructie hebben, waardoor ze steviger zijn en zware lasten kunnen dragen. -
Herkennen technische principes van constructies.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Principes van constructie
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Technische principes: • in verband bouwen • in één vlak • in eigen constructies • met verschillende materialen
-
Herkennen technische principes van constructies.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Principes van constructie
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Technische principes: • in verband bouwen • in meerdere vlakken • in eigen constructies • met verschillende materialen
-
Herkennen technische principes van constructies.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Principes van constructie
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Technische principes: in verband bouwen
-
Beschrijven de functie van technisch principes van constructies.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Principes van constructie
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Functie: In verband bouwen zorgt voor stabiliteit, sterkte en duurzaamheid van de constructie.
Te hanteren begrippen
in verband bouwen
-
Illustreren het gebruik van technische principes van constructie.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Principes van constructie
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
MIA
Technische principes: in verband bouwen
Voorbeelden
• Ignas legt uit dat bakstenen in een muur verspringend worden geplaatst zodat de muur steviger en stabieler blijft. • Lex merkt op dat straatstenen in een patroon worden gelegd zodat ze beter op hun plaats blijven en niet snel verzakken. -
Gebruiken technische principes van constructie om een constructie sterker te maken.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Principes van constructie
-
Gebruiken technische principes van constructies in hun technisch ontwerp.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Principes van constructie
-
Tonen hun specifieke kennis over technische principes van constructie in verschillende contexten.
Wetenschap en techniek › Technologie › Technische systemen beschrijven › Principes van constructie
Toon MIA, begrippen en voorbeelden
Voorbeelden
• In een aardrijkskundeles over vulkanen en eilanden maakt Torri een model van een vulkanisch eiland met klei of zand en past haar kennis van constructie toe voor stabiliteit. • In een gesprek over de actualiteit komt het instorten van een brug aan bod en duidt Anneleen dat dit te wijten is aan een constructiefout.