Leerplandoelen zoeken — Leerplandoelen

NL.318 Gebruiken K1 K2 K3 KO 1.3.1

Luisteren aandachtig.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Informatie selecteren en interpreteren

NL.319 Gebruiken K1 K2 K3 KO 1.3.1

Gebruiken non-verbale communicatie bij het luisteren.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Informatie selecteren en interpreteren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Non-verbale communicatie:
• blik gericht houden
• blik van de leraar volgen
• oogcontact maken
• aandacht voor lichaamstaal, mimiek en stemgebruik van de spreker

NL.320 Gebruiken K1 K2 K3 KO 1.3.4

Leiden de betekenis van mondelinge boodschappen af met behulp van de context.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Informatie selecteren en interpreteren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Context:
• visuele ondersteuning: boeken, prenten, concreet materiaal, presentatie,
    gebaren, mimiek
• auditieve ondersteuning: stemgebruik, intonatie

NL.321 Gebruiken K1 K0; 1.3.2

Voeren enkelvoudige mondeling gegeven instructies uit.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Informatie selecteren en interpreteren

NL.322 Gebruiken K2 K3 KO 1.3.2

Voeren meervoudige mondeling gegeven instructies uit.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Informatie selecteren en interpreteren

NL.323 Gebruiken K1 K2 K3 KO 1.3.2

Reageren op eenvoudige mondeling gestelde vragen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Informatie selecteren en interpreteren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Reageren:
• verbaal
• non-verbaal

Vragen:
• open vragen
• gesloten vragen
• denkstimulerende vragen

NL.324 Gebruiken K2 K3 KO 1.3.3

Formuleren vragen in functie van de luisteropdracht.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Informatie selecteren en interpreteren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Luisteropdracht:
• om meer informatie te krijgen
• om na te gaan of ze de boodschap goed begrepen hebben

NL.325 Begrijpen K3 L1 L2 L3 L4 L4 1.3.1

Begrijpen in concrete luistersituaties expliciete boodschappen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Informatie selecteren en interpreteren

NL.326 Gebruiken K3 L1 L2 L3 L4 L4 1.3.1

Leiden in concrete luistersituaties expliciete boodschappen af.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Informatie selecteren en interpreteren

NL.327 Begrijpen L5 L6 L6 1.3.1

Begrijpen in concrete luistersituaties expliciete en impliciete boodschappen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Informatie selecteren en interpreteren

NL.328 Gebruiken L5 L6 L6 1.3.1

Leiden in concrete luistersituaties expliciete en impliciete informatie af.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Informatie selecteren en interpreteren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

Voorbeelden

Impliciete boodschappen:
• Bij ‘Ik heb het koud’ wordt niet gezegd: ‘Het zou fijn zijn als het raam
    gesloten werd.’
• Bij ‘Je hebt je best gedaan’ wordt niet gezegd: ‘Het resultaat is niet goed
    genoeg.’

NL.329 Gebruiken K2 K3 L1 L2 KO 1.3.4

Leiden relaties en verbanden af bij een beluisterde tekst.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Informatie selecteren en interpreteren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Relaties en verbanden:
• oorzaak en gevolg
• probleem en oplossing

NL.330 Gebruiken L3 L4 L4 1.3.2

Leiden relaties en verbanden af bij expliciete informatie uit een beluisterde tekst.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Informatie selecteren en interpreteren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Relaties en verbanden:
• oorzaak en gevolg
• probleem en oplossing
• middel-doelrelatie
• conclusie trekken: informatie uit de tekst combineren om tot een
    conclusie te komen

NL.331 Gebruiken L5 L6 L6 1.3.1

Leiden relaties en verbanden af bij expliciete en impliciete informatie uit een beluisterde tekst.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Informatie selecteren en interpreteren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Relaties en verbanden:
conclusie trekken: informatie uit de tekst combineren om tot een conclusie te
komen

NL.332 Begrijpen L3 L4 L5 L6 L4 1.3.10; L4 1.3.14

Herkennen feiten en meningen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Informatie kritisch verwerken

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Herkennen:
in beluisterde teksten

Te hanteren begrippen

de mening, het feit

NL.333 Gebruiken L3 L4 L5 L6 L4 1.3.10; L4 1.3.14

Onderscheiden feiten en meningen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Informatie kritisch verwerken

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Onderscheiden:
in beluisterde teksten

NL.334 Gebruiken K1 K2 K3 L1 KO 1.3.4

Maken verbindingen tijdens het beluisteren van teksten.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Informatie kritisch verwerken

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Verbindingen:
• tussen de tekst en eigen ervaringen
• tussen de tekst en vakspecifieke (voor)kennis

NL.335 Gebruiken L2 L3 L4 L5 L6 L4 1.3.3; L6 1.3.2

Maken verbindingen tijdens het beluisteren van teksten.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Informatie kritisch verwerken

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Verbindingen:
• tussen de tekst en eigen ervaringen voorkennis
• tussen de tekst en vakspecifieke (voor)kennis
• tussen passages uit de tekst

NL.336 Engageren K1 K2 K3 L1 L2 L3 L4 L5 L6 L4 1.3.3; L6 1.3.2

Reflecteren over de kennis die de beluisterde tekst opleverde.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Informatie kritisch verwerken

NL.337 Gebruiken L1 L2 L4 1.3.2

Analyseren in luistersituaties factoren van het communicatiemodel.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Informatie kritisch verwerken

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Analyseren:
• relatie tussen zender en ontvanger
• houding van de zender ten opzichte van de ontvanger en omgekeerd

Te hanteren begrippen

communicatie, de zender, de ontvanger

NL.338 Gebruiken L3 L4 L4 1.3.2

Analyseren in luistersituaties factoren van het communicatiemodel.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Informatie kritisch verwerken

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Analyseren:
• relatie tussen boodschap en kanaal
• mening, feit

Te hanteren begrippen

de boodschap, het kanaal

NL.339 Gebruiken L3 L4 L4 1.3.4

Geven weer hoe een spreker over het onderwerp denkt.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Informatie kritisch verwerken

NL.340 Gebruiken L5 L6 L6 1.3.1

Analyseren in concrete luistersituaties factoren van het communicatiemodel.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Informatie kritisch verwerken

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Analyseren:
• het medium herkennen als drager van de boodschap
• het kanaal herkennen als de weg waarlangs de boodschap wordt
    verspreid

Te hanteren begrippen

communicatie, het medium, het kanaal

Voorbeelden

Communicatiemodel:
• via een persoonlijke gesprek (medium) een presentatie (kanaal) over een
    onderzoek geven
• via een radiozender (medium) een reclameboodschap in een radiospot
    (kanaal) verspreiden

NL.341 Gebruiken L5 L6 L6 1.3.3

Vergelijken hoe verschillende sprekers over eenzelfde onderwerp denken.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Informatie kritisch verwerken

NL.342 Engageren L5 L6 L6 1.3.4

Reflecteren over hoe de spreker hun standpunt beïnvloedt.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Informatie kritisch verwerken

NL.343 Begrijpen K2 K3 L1 KO 1.3.3

Herkennen sturingsstrategieën in luistersituaties.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Het luisterproces sturen met behulp van strategieën › Sturings- en herstelstrategieën (metacognitief) bij luisteren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Sturingsstrategieën:
• actualiseren van kennis en woordenschat
• actief luisteren met behulp van luisterstrategieën

NL.344 Gebruiken K2 K3 L1 KO 1.3.3

Gebruiken sturingsstrategieën in luistersituaties.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Het luisterproces sturen met behulp van strategieën › Sturings- en herstelstrategieën (metacognitief) bij luisteren

NL.345 Begrijpen K2 K3 L1 L2 L3 L4 KO 1.3.3

Herkennen herstelstrategieën bij het luisteren.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Het luisterproces sturen met behulp van strategieën › Sturings- en herstelstrategieën (metacognitief) bij luisteren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Herstelstrategieën:
controle van begrip door:
• vragen om herhaling
• vragen om verduidelijking
• vragen om tempo of volume aan te passen

NL.346 Gebruiken K2 K3 L1 L2 L3 L4 L5 L6 KO 1.3.3

Passen herstelstrategieën functioneel toe.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Het luisterproces sturen met behulp van strategieën › Sturings- en herstelstrategieën (metacognitief) bij luisteren

NL.347 Engageren K2 K3 L1 L2 L3 L4 L5 L6 KO 1.3.3

Tonen hun kennis van herstelstrategieën in verschillende contexten.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Het luisterproces sturen met behulp van strategieën › Sturings- en herstelstrategieën (metacognitief) bij luisteren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

Voorbeelden

• Caleb leest een moeilijk woord voor tijdens het hoekenwerk, maar hapert
    halverwege het woord. Hij stopt even, kijkt naar het woord, spreekt het
    opnieuw maar trager uit en probeert het opnieuw.
• Asher legt een spel uit aan haar groepje, maar merkt dat de anderen het
    niet begrijpen. Ze herformuleert haar uitleg, gebruikt voorbeelden en
    controleert of iedereen het nu wel begrijpt.

NL.348 Begrijpen L2 L3 L4 L4 1.3.5

Beschrijven sturingsstrategieën in luistersituaties.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Het luisterproces sturen met behulp van strategieën › Sturings- en herstelstrategieën (metacognitief) bij luisteren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Sturingsstrategieën:
• luisterdoel bepalen
• toepassen van herstelstrategieën
• controle bereiken luisterdoel
• actief luisteren door toepassen van luisterstrategieën
• actualiseren van kennis en woordenschat

NL.349 Gebruiken L2 L3 L4 L5 L6 L4 1.3.5; L6 1.3.2

Passen sturingsstrategieën toe in luistersituaties.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Het luisterproces sturen met behulp van strategieën › Sturings- en herstelstrategieën (metacognitief) bij luisteren

NL.350 Gebruiken L1 L2 L3 L4 L5 L6 L4 1.3.5; L6 1.3.2

Stemmen hun manier van luisteren af op het luisterdoel.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Het luisterproces sturen met behulp van strategieën › Sturings- en herstelstrategieën (metacognitief) bij luisteren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

• Een variatie aan manieren van luisteren: globaal luisteren, intensief
    luisteren, kritisch luisteren, empatisch luisteren

NL.351 Engageren K2 K3 L1 L2 L3 L4 L5 L6 KO 1.3.3; L4 1.3.5; L6 1.3.2

Tonen hun kennis van sturingsstrategieën in verschillende contexten.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Het luisterproces sturen met behulp van strategieën › Sturings- en herstelstrategieën (metacognitief) bij luisteren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

Voorbeelden

• Norah hoort de juf iets zeggen maar begrijpt het niet goed. Ze steekt haar
    hand op en vraagt: “Wil je het nog eens zeggen, maar trager alsjeblieft?”
• Isaac zit naast een klasgenoot die iets uitlegt over een spel, maar hij
    verstaat het niet goed. Hij vraagt: “Wat bedoel je precies met ‘kaart
    omdraaien’?”

NL.352 Begrijpen K2 K3 L1 KO 1.3.4

Herkennen luisterstrategieën in luistersituaties.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Het luisterproces sturen met behulp van strategieën › Luisterstrategieën (cognitief)

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Luisterstrategieën:
• voorspellen
• vragen stellen
• visualiseren
• verbinden

NL.353 Gebruiken K2 K3 L1 KO 1.3.4

Gebruiken luisterstrategieën in luistersituaties.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Het luisterproces sturen met behulp van strategieën › Luisterstrategieën (cognitief)

NL.354 Begrijpen L2 L3 L4 L4 1.3.3

Beschrijven luisterstrategieën in luistersituaties.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Het luisterproces sturen met behulp van strategieën › Luisterstrategieën (cognitief)

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Luisterstrategieën:
• voorspellen
• vragen stellen
• visualiseren
• verbinden
• samenvatten
• afleiden

Te hanteren begrippen

voorspellen, vragen stellen, visualiseren, verbinden, samenvatten, afleiden

NL.355 Gebruiken L2 L3 L4 L5 L6 L4 1.3.3; L4 1.3.5; L6 1.3.2

Passen luisterstrategieën toe in luistersituaties.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Het luisterproces sturen met behulp van strategieën › Luisterstrategieën (cognitief)

NL.356 Gebruiken L5 L6 L6 1.3.2

Selecteren luisterstrategieën in luistersituaties.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Het luisterproces sturen met behulp van strategieën › Luisterstrategieën (cognitief)

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Selecteren:
• Wanneer de luisterstrategie inzetten?
• Waarom de luisterstrategie inzetten?
• Welke luisterstrategie inzetten?

NL.357 Engageren K2 K3 L1 L2 L3 L4 L5 L6 L4 1.3.3; L4 1.3.5; L6 1.3.2

Tonen hun kennis van luisterstrategieën in verschillende contexten.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Luisterbegrip › Het luisterproces sturen met behulp van strategieën › Luisterstrategieën (cognitief)

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

Voorbeelden

• Juf Linde toont de kleuters de kaft van het nieuwe boek dat ze gaat
    voorlezen. Daarop staat een grote vogel met zijn vleugel in een verband.
    Juf Linde vraagt de kleuters wat zij denken dat er zou kunnen gebeurd zijn
    met de vogel. De kleuters geven voorspellingen. Tijdens het lezen van het
    verhaal gaat juf Linde samen met de kleuters na of de voorspellingen
    overeenkomen met het verhaal. De kleuters sturen hun voorspellingen
    bij.
• Er is een man met een blindengeleidehond naar de klas van Mika
    gekomen om uitleg te geven over hoe zo’n hond een blinde kan helpen.
    De kinderen stellen vragen om verduidelijking, of om nog meer te weten
    te komen.

NL.358 Begrijpen K2 K3 KO 1.3.5

Herkennen factoren voor verstaanbaar spreken.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Vlot en vloeiend spreken › Verstaanbaarheid en expressie

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Factoren voor verstaanbaar spreken:
• verstaanbaar uitspreken van klanken en klankcombinaties
• passend volume

NL.359 Begrijpen L1 L2 L4 1.3.7

Herkennen factoren voor verstaanbaar spreken.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Vlot en vloeiend spreken › Verstaanbaarheid en expressie

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Factoren voor verstaanbaar spreken:
• correcte uitspraak van klanken en klankcombinaties
• duidelijke articulatie

NL.360 Begrijpen L3 L4 L4 1.3.7

Herkennen factoren voor verstaanbaar spreken.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Vlot en vloeiend spreken › Verstaanbaarheid en expressie

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Factoren voor verstaanbaar spreken:
• Standaardnederlands
• gepaste klemtoon: zinsaccent en woordaccent
• met een ondersteunende houding, passende gebaren en passende mimiek
• met natuurlijkheid en emotionaliteit

NL.361 Gebruiken K2 K3 L1 L2 L3 L4 L5 L6 KO 1.3.5; L4 1.3.7

Gebruiken hun kennis van verstaanbaar spreken bij het spreken, vertellen en presenteren.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Vlot en vloeiend spreken › Verstaanbaarheid en expressie

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

Voorbeelden

Spreken, vertellen en presenteren:
• een verhaal vertellen
• een gedicht voordragen
• een mop vertellen

NL.362 Gebruiken L3 L4 L4 1.3.1; 1

Stemmen het spreken, presenteren en vertellen af op het spreekdoel en publiek.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Vlot en vloeiend spreken › Verstaanbaarheid en expressie

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Afstemmen:
• expressie
• taalregister: formeel en informeel

Voorbeelden

Afstemmen van het spreken, presenteren en vertellen:
• Yari, Matteo en Dries nemen samen een luisterverhaal op. Het is een griezelig verhaal
    over spoken, skeletten en geesten. Om de enge sfeer in het verhaal te brengen, lezen de
    jongens expressief: ze fluisteren, laten stiltes vallen, vertellen dan heel luid om het
    luisterpubliek te doen schrikken, krijsen om angst uit te drukken… (expressie)
• Het thema van de week is ‘De aarde leeft’. In groepjes gaan de kinderen in allerlei
    teksten lezen over onderwerpen die bij het thema passen. Mandy en Soraya lezen een
    boek over een reiziger die een vulkaanuitbarsting meemaakt. Daarover maken ze een
    presentatie die ze gaan gebruiken in de klas. Daarbij komen vele vakspecifieke woorden
    aan bod. Tijdens hun presentatie leggen ze in hun eigen woorden aan de klasgenoten
    goed uit wat een krater, magma, lava… is. (register)

NL.363 Gebruiken L5 L6 L6 1.3.9

Gebruiken expressie bij het spreken, vertellen en presenteren.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Vlot en vloeiend spreken › Verstaanbaarheid en expressie

NL.364 Gebruiken L5 L6 L6 1.3.9

Gebruiken een gepast register bij het spreken, vertellen en presenteren.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Vlot en vloeiend spreken › Verstaanbaarheid en expressie

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Gepast register:
• formele taal
• Informele taal

NL.365 Gebruiken L1 L2 L4 1.3.1; 2

Gebruiken non-verbale communicatie om een boodschap te ondersteunen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Vlot en vloeiend spreken › Verstaanbaarheid en expressie

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Non-verbale communicatie:
lichaamstaal: oogcontact, lichaamshouding

NL.366 Gebruiken L3 L4 1.3.; 12

Gebruiken non-verbale communicatie om een boodschap te ondersteunen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Vlot en vloeiend spreken › Verstaanbaarheid en expressie

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Non-verbale communicatie:
• mimiek
• intonatie
• lichaamstaal: oogcontact, lichaamshouding, gebaren

NL.367 Begrijpen K2 K3 L4 1.3.9

Herkennen factoren van begrijpelijk en gepast spreken.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Vlot en vloeiend spreken › Formulering

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Factoren van begrijpelijk en gepast spreken:
• bij het onderwerp blijven

NL.368 Begrijpen L1 L2 L3 L4 1.3.8; L4 1.3.9

Herkennen factoren van begrijpelijk en gepast spreken.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Vlot en vloeiend spreken › Formulering

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Factoren van begrijpelijk en gepast spreken:
• woordkeuze
• correcte zinsconstructies
• samenhang

NL.369 Begrijpen L4 L5 L6 L6 1.3.5; L6 1.3.6

Herkennen factoren van begrijpelijk en gepast spreken.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Vlot en vloeiend spreken › Formulering

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Factoren van begrijpelijk en gepast spreken:
• gepaste woordkeuze
• complexere zinsconstructies
• ideeën, gedachten en verworven inzichten gestructureerd formuleren

NL.370 Gebruiken K2 K3 L1 L2 L3 L4 L5 L6 KO 1.3.6; L4 1.3.8; L4 1.3.9; L6 1.3.5; L6 1.3.6

Spreken begrijpelijk en gepast.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Vlot en vloeiend spreken › Formulering

NL.371 Gebruiken K1 K2 K3 L1 KO 1.3.7

Vertellen samenhangend over gedachten en gebeurtenissen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Vlot en vloeiend spreken › Formulering

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Samenhangend:
• met een aanzet tot volgorde
• met een aanzet tot gebruik van structuuraanduiders (verwijs- en verbindingswoorden)

NL.372 Begrijpen L2 L3 L4 1.3.9

Illustreren gestructureerd en samenhangend spreken.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Vlot en vloeiend spreken › Formulering

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Gestructureerd en samenhangend:
• logische en gemakkelijk te volgen samenhang
• verbanden duidelijk aangevend met gebruik van gepaste structuuraanduiders (verwijs-,
    signaal- en verbindingswoorden)

NL.373 Begrijpen L4 L5 L6 L4 1.3.9; L6 1.3.6

Illustreren gestructureerd en samenhangend spreken.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Vlot en vloeiend spreken › Formulering

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Gestructureerd en samenhangend spreken:
• logische en gemakkelijk te volgen samenhang
• verbanden duidelijk aangevend met gebruik van gepaste structuuraanduiders (verwijs-,
    signaal- en verbindingswoorden)

Te hanteren begrippen

het begin, het midden, het slot

NL.374 Gebruiken L2 L3 L4 L5 L6 L4 1.3.9; L6 1.3.6

Spreken gestructureerd en samenhangend.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Vlot en vloeiend spreken › Formulering

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Gestructureerd en samenhangend:
• logische en gemakkelijk te volgen samenhang
• verbanden duidelijk aangevend met gebruik van gepaste structuuraanduiders (verwijs-,
    signaal- en verbindingswoorden)

NL.375 Engageren K2 K3 L1 L2 L3 L4 L5 L6 KO 1.3.7; L4 1.3.9; L6 1.3.6

Reflecteren op factoren van verstaanbaar spreken in verschillende contexten.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Vlot en vloeiend spreken › Formulering

NL.376 Gebruiken K1 K2 KO 1.3.6

Formuleren mondeling korte zinnen met één of meer woorden.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Vlot en vloeiend spreken › Zinnen formuleren

NL.377 Gebruiken K1 K2 KO 1.3.6

Formuleren mondeling standaardzinnen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Vlot en vloeiend spreken › Zinnen formuleren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Standaardzinnen:
Veel voorkomende zinnen in veel voorkomende communicatieve situaties.

Voorbeelden

Standaardzinnen:
• Hoe heet jij?
• Tot morgen!

NL.378 Gebruiken K2 K3 KO 1.3.6

Formuleren mondeling basiszinnen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Vlot en vloeiend spreken › Zinnen formuleren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Basiszinnen:
• met aandacht voor eenvoudige zinsconstructies
• mededelende, vragende, enkelvoudige en eenvoudig samengestelde zinnen

Voorbeelden

Basiszinnen:
• Fikri maakt een tekening.
• Waar is het potlood?
• Ik teken een huis en daarna kleur ik het.
• Ik ben moe want ik heb veel gespeeld.

NL.379 Gebruiken L1 L4 1.3.8

Formuleren mondeling verschillende soorten zinnen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Vlot en vloeiend spreken › Zinnen formuleren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Soorten zinnen:
• enkelvoudige zinnen
• de mededelende zin, de vragende zin, de uitroepende zin, de ontkennende zin, de
    gebiedende wijs

NL.380 Gebruiken L2 L3 L4 L4 1.3.8

Formuleren mondeling verschillende soorten zinnen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Vlot en vloeiend spreken › Zinnen formuleren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Soorten zinnen:
• enkelvoudige zinnen
• samengestelde zinnen: verbanden leggen met behulp van structuuraanduiders
• de mededelende zin, de vragende zin, de uitroepende zin, de ontkennende zin, de
    gebiedende wijs

NL.381 Gebruiken L5 L6 1.3.5

Formuleren mondeling verschillende soorten zinnen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Vlot en vloeiend spreken › Zinnen formuleren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Soorten zinnen:
• enkelvoudige complexere zinnen
• samengestelde zinnen: verbanden leggen met behulp van structuuraanduiders
• de mededelende zin, de vragende zin, de uitroepende zin, de ontkennende zin, de
    gebiedende wijs

NL.382 Gebruiken L6 L6 1.3.5

Formuleren mondeling verschillende soorten zinnen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Vlot en vloeiend spreken › Zinnen formuleren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Soorten zinnen:
• enkelvoudige complexere zinnen
• samengestelde complexere zinnen: verbanden leggen met behulp van
    structuuraanduiders
• de mededelende zin, de vragende zin, de uitroepende zin, de ontkennende zin, de
    gebiedende wijs

NL.383 Begrijpen L2 L3 L4 L5 L6 L4 1.3.6; L6 1.3.8

Illustreren stappen in het spreekproces.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Spreken voorbereiden

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Stappen in het spreekproces:
• spreken voorbereiden
• boodschap formuleren
• reviseren
• presenteren
• reflecteren op het spreekproces

NL.384 Gebruiken L1 L2 L3 L4 L5 L6 L4 1.3.6; L6 1.3.8

Verzamelen inhoud voor hun spreektaak.*

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Spreken voorbereiden

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

Voorbeelden

Verzamelen:
• Bedenken wat ze zelf al weten over het onderwerp en vullen hun kennis aan met
    informatie die de leerkracht aangeboden heeft.
• Maken een woordenwolk of mindmap over het onderwerp waarover ze gaan spreken.

*onder begeleiding

NL.385 Gebruiken L3 L4 L5 L6 L4 1.3.6; L6 1.3.8

Selecteren een teksttype die het beste bij het spreekdoel past.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Spreken voorbereiden

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

Voorbeelden

Teksttype:
• een gedicht om te beschrijven hoe kleurrijke blaadjes van de boom in de herfst naar
    beneden dwarrelen
• een interview om een klasgenoot te doen vertellen wat die zo geweldig vindt aan diens
    favoriete boek

NL.386 Gebruiken L3 L4 L5 L6 L4 1.3.6; L6 1.3.8

Geven de inhoud van hun spreektaak gestructureerd weer.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Spreken voorbereiden

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Gestructureerd:
• volgens de best passende tekststructuur bij het teksttype past

NL.387 Gebruiken L3 L4 L5 L6 L4 1.3.1; 0; L6 1.3.8

Verzamelen onderbouwende argumenten om hun standpunten en meningen te staven.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Spreken voorbereiden

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Standpunten en meningen:
• op basis van voorkennis en vakspecifieke kennis

NL.388 Gebruiken L5 L6 L6 1.3.7; L6 1.3.8

Selecteren onderbouwende argumenten om hun standpunten en meningen te staven.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Spreken voorbereiden

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Standpunten en meningen:
• op basis van voorkennis en vakspecifieke kennis

NL.389 Gebruiken K1 K2 K3 KO 1.3.8

Vertellen in een vertrouwde omgeving over een zelfgekozen onderwerp.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Boodschap formuleren

NL.390 Gebruiken K2 K3 KO 1.3.7; KO 1.3.8

Vertellen begrijpelijk en samenhangend over een zelfgekozen onderwerp.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Boodschap formuleren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Vertellen:
• met aandacht voor eenvoudige zinsconstructies
• met een logische en gemakkelijk te volgen samenhang

NL.391 Gebruiken L1 L2 KO 1.3.7; L4 1.3.7; L4 1.3.8; L4 1.3.9

Spreken begrijpelijk, gepast en samenhangend.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Boodschap formuleren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Spreken:
• in een variatie aan teksten
• voor een publiek

Begrijpelijk, gepast en samenhangend:
• met aandacht voor goedgekozen woorden
• met aandacht voor zinsconstructies die niet complexer zijn dan nodig
• met aandacht voor Standaardnederlands en zinsaccent
• met een logische en gemakkelijk te volgen samenhang

NL.392 Gebruiken L3 L4 L4 1.3.7; L4 1.3.8; L4 1.3.9

Spreken begrijpelijk, gepast en samenhangend.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Boodschap formuleren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Spreken:
• in een variatie aan teksten
• voor een publiek

Begrijpelijk, gepast en samenhangend:
• met aandacht voor goedgekozen woorden
• met aandacht voor een gepaste woordkeuze
• met aandacht voor zinsconstructies die niet complexer zijn dan nodig
• met aandacht voor Standaardnederlands en zinsaccent
• met aandacht voor correcte inhoud in het geval van informatieve en prescriptieve
    teksten
• met aandacht voor onderbouwing bij meningen en standpunten
    in een gepast register
• met een logische en gemakkelijk te volgen samenhang
• Verbanden duidelijk aangevend met gebruik van verwijs- en verbindingswoorden

NL.393 Gebruiken L5 L6 L6 1.3.5; L6 1.3.6; L6 1.3.7; L6 1.3.9

Spreken begrijpelijk, gepast en samenhangend.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Boodschap formuleren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Spreken:
• in een variatie aan teksten
• voor een publiek

Begrijpelijk, gepast en samenhangend:
• met aandacht voor goedgekozen woorden.
• met aandacht voor een gepaste woordkeuze.
• met aandacht voor complexere zinsconstructies die duidelijk zijn voor de luisteraar
• met aandacht voor Standaardnederlands en zinsaccent
• met aandacht voor correcte inhoud in het geval van informatieve en prescriptieve
    teksten
• met aandacht voor onderbouwing bij meningen en standpunten
• in een gepast register
• met een logische en gemakkelijk te volgen samenhang
• verbanden duidelijk aangevend met gebruik van verwijs- en verbindingswoorden

NL.394 Begrijpen K3 L4 1.3.1; 3

Herkennen fouten bij zichzelf tijdens het spreken.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Reviseren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Fouten:
• fout uitgesproken klanken, woorden en zinnen juist herhalen

NL.395 Gebruiken K3 L4 1.3.1; 3

Verbeteren zichzelf tijdens het spreken.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Reviseren

NL.396 Begrijpen L1 L2 L3 L4 1.3.1; 3

Herkennen fouten bij zichzelf tijdens het spreken.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Reviseren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Fouten:
• fout uitgesproken klanken, woorden en zinnen
• onduidelijke articulatie

NL.397 Gebruiken L1 L2 L3 L4 1.3.1; 3

Verbeteren zichzelf tijdens het spreken.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Reviseren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Verbeteren:
• fout uitgesproken klanken, woorden en zinnen juist herhalen
• de intonatie en klemtoon passend bij de gesproken tekst herhalen

NL.398 Begrijpen L4 L5 L6 L4 1.3.1; 3

Herkennen fouten bij zichzelf tijdens het spreken.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Reviseren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Fouten:
• fout uitgesproken klanken, woorden en zinnen juist herhalen
• de intonatie en klemtoon passend bij de gesproken tekst herhalen
• een opbouw, gedachtegang of redenering herformuleren in functie van het begrip en de
    samenhang

NL.399 Gebruiken L4 L5 L6 L4 1.3.1; 3

Verbeteren zichzelf tijdens het spreken.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Reviseren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Verbeteren:
• fout uitgesproken klanken, woorden en zinnen juist herhalen
• de intonatie en klemtoon passend bij de gesproken tekst herhalen
• een opbouw, gedachtegang of redenering herformuleren in functie van het begrip en de
    samenhang

NL.400 Gebruiken K2 K3 KO 1.3.8

Vertellen in de klas.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Presenteren en vertellen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Vertellen:
• over ervaringen vanuit de eigen leefwereld en de klas- en schoolomgeving
• over een plan van aanpak

NL.401 Gebruiken L1 L2 L4 1.3.9

Presenteren* aan een bekend publiek.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Presenteren en vertellen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Presenteren:
• beschrijven van een voorwerp, persoon, dier of plaats
• verslag uitbrengen over een ervaring of beleving
• instructie geven over een plan van aanpak (uitleggen hoe je iets moet doen)
• een mededeling doen

* presenteren of vertellen

NL.402 Gebruiken L3 L4 L4 1.3.9; L4 1.3.1; 0

Presenteren* aan een bekend publiek.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Presenteren en vertellen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Presenteren:
• verslag uitbrengen over een leeractiviteit
• verzamelde informatie over een persoonlijk interesseveld uiteenzetten
• een beschrijving geven
• een mededeling of aankondiging doen
• een anekdote vertellen
• een mening formuleren

* presenteren of vertellen

NL.403 Gebruiken L5 L6 L6 1.3.6; L6 1.3.7

Presenteren* aan een bekend en onbekend publiek.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Presenteren en vertellen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Presenteren:
• inzichten en besluit van een eerder gevoerd onderzoek delen
• een mening uiteenzetten en beargumenteren
• een oproep tot actievoeren
• informatie, verzameld uit verschillende bronnen delen

* presenteren of vertellen

NL.404 Gebruiken L1 L2 L4 1.3.1; 2

Gebruiken hulpmiddelen bij het presenteren* wanneer die de boodschap ondersteunen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Presenteren en vertellen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Hulpmiddelen:
• concreet materiaal
• afbeeldingen

* presenteren of vertellen

NL.405 Gebruiken L3 L4 L5 L6 L4 1.3.1; 2

Gebruiken hulpmiddelen bij mondeling presenteren*.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Presenteren en vertellen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Hulpmiddelen:
• concreet materiaal
• afbeeldingen
• digitale hulpmiddelen zoals presentatiesoftware

* presenteren of vertellen

NL.406 Engageren L1 L2 GO!-doel

Reflecteren over het eigen spreekproces.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Reflecteren op het spreekproces

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Eigen spreekproces:
• de formulering van de boodschap tijdens het spreken
• de presentatie bij het spreken

NL.407 Engageren L3 L4 L5 L6 GO!-doel

Reflecteren over het eigen spreekproces.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Reflecteren op het spreekproces

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Eigen spreekproces:
• de voorbereiding voor het spreken
• de keuze van het teksttype in functie van de boodschap en het publiek/ de ontvanger
• de formulering van de boodschap tijdens het spreken
• het eventuele reviseren of verbeteren tijdens het spreken
• de presentatie bij het spreken

NL.408 Begrijpen L3 L4 GO!-doel

Illustreren kenmerken van een spreekstijl.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Reflecteren op het spreekproces

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Kenmerken van een spreekstijl:
• verstaanbaarheid
• het gebruik van lichaamstaal
• expressie
• taalregister

NL.409 Engageren L3 L4 GO!-doel

Reflecteren over de eigen spreekstijl en die van anderen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Reflecteren op het spreekproces

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Spreekstijl:
• verstaanbaarheid
• het gebruik van lichaamstaal
• expressie
• taalregister

NL.410 Engageren L5 L6 GO!-doel

Reflecteren over de eigen spreekstijl en die van anderen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Reflecteren op het spreekproces

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Spreekstijl:
• verstaanbaarheid
• het gebruik van lichaamstaal
• expressie
• taalregister
• taalgebruik: complexiteit van zinnen, rijkdom van de woordenschat, breedvoerig of
    beknopt

NL.411 Engageren L5 L6 GO!-doel

Reflecteren over de boodschap van de spreker(s).

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Spreken, presenteren en vertellen › Spreekproces sturen met behulp van strategieën › Reflecteren op het spreekproces

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Reflecteren:
Gebruik makend van gespreksstrategieën:
• zich relevante zaken afvragen en vragen stellen
• verbindingen zoeken tussen wat deelnemers zeggen

NL.412 Gebruiken K1 K2 K3 KO 1.3.9

Voeren gesprekken.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Variatie aan mondelinge interactievormen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Gesprekken:
mondelinge interactievormen
• rechtstreeks aansluitend bij de plaats, tijd en situatie waarin ze plaatsvinden
• los van de zichtbare werkelijkheid

Voorbeelden

Gesprekken:
• De kleuters bekijken samen met de leerkracht een apparaat (technisch systeem) en
    bespreken hoe het zou kunnen werken. (plaats, tijd en situatie)
• Jonas vertelt over een bezoek dat hij samen met zijn ouders bracht aan hun
    grootouders in het rusthuis. (los van de zichtbare werkelijkheid)

NL.413 Gebruiken L1 L2 L4 1.3.1; 4

Participeren aan gesprekken.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Variatie aan mondelinge interactievormen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Participeren:
• doelgericht luisteren, spreken en non-verbaal reageren in het gesprek

Gesprekken:
mondelinge interactievormen
• kringgesprek
• onderwijsleergesprek
• gesprek om informatie te geven of te vragen
• dialoog
• gesprekken in kleine groepen

NL.414 Gebruiken L3 L4 L4 1.3.1; 4

Participeren aan gesprekken.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Variatie aan mondelinge interactievormen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Participeren:
• doelgericht luisteren, spreken en non-verbaal reageren in het gesprek

Gesprekken:
mondelinge interactievormen
• onderwijsleergesprek
• gesprek om informatie te geven of te vragen
• dialoog
• groepsgesprek
• discussie

NL.415 Gebruiken L5 L6 L6 1.3.1; 0

Participeren aan gesprekken.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Variatie aan mondelinge interactievormen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Participeren:
• Doelgericht en genuanceerd luisteren, spreken en non-verbaal reageren in het gesprek

Gesprekken:
mondelinge interactievormen
• onderwijsleergesprek
• gesprek om informatie te geven of te vragen
• dialoog
• groepsgesprek
• discussie

NL.416 Gebruiken K3 L1 L2 KO 1.3.9; L4 1.3.1; 4

Gaan met elkaar in gesprek om te onderhandelen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Deelnemen aan discussie en overleg

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Onderhandelen:
• over het plan van aanpak bij een groepsactiviteit
• over de oplossingsstrategie bij problemen

NL.417 Gebruiken L3 L4 L4 1.3.1; 4

Gaan met elkaar in gesprek om te onderhandelen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Deelnemen aan discussie en overleg

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Onderhandelen:
• over het plan van aanpak bij een groepsactiviteit
• over de taakverdeling bij een groepsactiviteit
• over de oplossingsstrategie bij problemen

NL.418 Gebruiken L3 L4 L4 1.3.1; 4

Gaan met elkaar in gesprek om afspraken te maken.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Deelnemen aan discussie en overleg

NL.419 Gebruiken L5 L6 L6 1.3.1; 0

Voeren probleemoplossende gesprekken.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Deelnemen aan discussie en overleg

NL.420 Gebruiken L5 L6 L6 1.3.1; 0

Geven in een gesprek argumenten om de eigen mening te staven en een andere mening te ontkrachten.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Deelnemen aan discussie en overleg

NL.421 Gebruiken L5 L6 L6 1.3.1; 0

Gebruiken vragen in een discussie om verduidelijking van de standpunten te krijgen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Deelnemen aan discussie en overleg

NL.422 Gebruiken L5 L6 L6 1.3.1; 0

Vergelijken in een discussie argumenten en tegenargumenten.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Deelnemen aan discussie en overleg

NL.423 Gebruiken L5 L6 L6 1.3.1; 0

Formuleren een conclusie bij een discussie.*

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Deelnemen aan discussie en overleg

NL.424 Gebruiken L5 L6 L6 1.3.1; 0

Sturen in een discussie argumenten, het eigen standpunt of de eigen mening bij.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Deelnemen aan discussie en overleg

NL.425 Gebruiken L5 L6 L6 1.3.1; 0

Geven in een discussie argumenten om de overtuiging van de anderen te veranderen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Deelnemen aan discussie en overleg

NL.426 Gebruiken K1 K2 K3 KO 1.3.9

Participeren spontaan aan gesprekken om persoonlijke ervaringen uit te wisselen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Informatie uitwisselen

NL.427 Gebruiken K2 K3 L1 KO 1.3.9

Gebruiken in een gesprek vraagzinnen om hulp te vragen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Informatie uitwisselen

NL.428 Gebruiken K2 K3 KO 1.3.9

Gebruiken in een gesprek vragen om de gewenste informatie te bekomen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Informatie uitwisselen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Informatie:
• een behandeld onderwerp binnen de verschillende leergebieden

Vraagsoorten:
• gesloten vragen
• open vragen

NL.429 Gebruiken L1 L2 L4 1.3.1; 4

Gebruiken in een gesprek vragen om de gewenste informatie te bekomen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Informatie uitwisselen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Informatie:
• een behandeld onderwerp binnen de verschillende leergebieden

Vraagsoorten:
• gesloten vragen
• open vragen
• meerkeuzevragen

NL.430 Gebruiken L3 L4 L4 1.3.1; 4

Gebruiken in een gesprek verschillende vraagsoorten om informatie in te winnen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Informatie uitwisselen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Vraagsoorten:
• gesloten vragen
• open vragen
• reflectieve vragen

NL.431 Gebruiken L5 L6 L6 1.3.1; 0

Gebruiken in een gesprek verschillende vraagsoorten om informatie in te winnen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Informatie uitwisselen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Vraagsoorten:
• kritische vragen
• hypothetische vragen
• controlevragen

NL.432 Engageren L3 L4 L5 L6 L4 1.3.1; 4; L6 1.3.1; 0

Tonen hun kennis over het stellen van vragen in verschillende contexten.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Informatie uitwisselen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

Voorbeelden

• Ezra bladert in een informatief boek over vulkanen en zegt: “Hoe ontstaat lava
    eigenlijk?”
• Micah bouwt samen met klasgenoten een bouwwerk voor een project en vraagt: “Wie
    wil de toren bouwen en wie maakt de brug?”

NL.433 Gebruiken L5 L6 GO!-doel

Gebruiken gerichte vragen om de gewenste informatie te bekomen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Informatie uitwisselen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Gerichte vragen:
• aan leeftijdsgenoten en bekende volwassenen

NL.434 Gebruiken L5 L6 GO!-doel

Gebruiken vragen in een gesprek om meer informatie te winnen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Informatie uitwisselen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Gebruiken:
• stellen van vragen en verder doorvragen

NL.435 Gebruiken L1 L2 L4 1.3.1; 4

Gaan met elkaar in gesprek om gedachten uit te wisselen.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Informatie uitwisselen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

Voorbeelden

Gedachten uitwisselen:
• over eigen werk, groepsactiviteiten, (voor)gelezen boeken, actualiteit, media

NL.436 Gebruiken L3 L4 L5 L6 L4 1.3.1; 4; L6 1.3.1; 0

Gaan met elkaar in gesprek over hun eigen en elkaars mening.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Informatie uitwisselen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

Voorbeelden

Eigen en elkaars mening:
• over eigen werk, over andermans werk, ervaringen bij leeractiviteiten, gelezen boeken,
    actualiteit, media

NL.437 Begrijpen L3 L4 L5 L6 L4 1.3.1; 4; L6 1.3.1; 0

Herkennen feiten en meningen in gesprekssituaties.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Informatie uitwisselen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

Te hanteren begrippen

de mening, het feit

NL.438 Gebruiken L3 L4 L5 L6 L4 1.3.1; 4; L6 1.3.1; 0

Onderscheiden feiten en meningen in gesprekssituaties.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Informatie uitwisselen

NL.439 Gebruiken K1 K2 K3 KO 1.3.9

Participeren actief aan een gesprek.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Gespreksconventies

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Actief:
• de blik gericht houden op de gesprekspartners
• non-verbaal reageren
• verbaal reageren

NL.440 Engageren K1 K2 K3 KO 1.3.9

Zetten een volgehouden aandachtspanne in bij het voeren van gesprekken.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Gespreksconventies

NL.441 Gebruiken K2 K3 KO 1.3.9

Gebruiken standaardzinnen, basiszinnen en vraagzinnen in een gesprek.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Gespreksconventies

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Standaardzinnen, basiszinnen en vraagzinnen:
• bij het groeten
• bij het aanspreken
• bij het bedanken
• bij vragen

Voorbeelden

Groeten:
• Goeiemorgen juf/meester.
• Tot morgen juf/meester.
Aanspreken:
• Dag meneer/mevrouw directeur, dit is voor u.
• Yoshi, mag ik met jou meespelen?
Bedanken:
• Dankjewel, Lize.
• Dat is lief, dankjewel.
Vragen:
• Wie weet dat?
• Hoe doe je dat?

NL.442 Begrijpen K1 K2 K3 KO 1.3.9

Herkennen gespreksconventies.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Gespreksconventies

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Gespreksconventies:
• op een gepaste manier het woord nemen of vragen
• elkaar laten uitspreken

NL.443 Gebruiken K1 K2 K3 KO 1.3.9

Gebruiken gespreksconventies.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Gespreksconventies

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Gespreksconventies:
• op een gepaste manier het woord nemen of vragen
• elkaar laten uitspreken

NL.444 Begrijpen K2 K3 KO 1.3.9

Herkennen gespreksconventies.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Gespreksconventies

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Gespreksconventies:
• inspelen op wat anderen zeggen

NL.445 Gebruiken K2 K3 KO 1.3.9

Gebruiken gespreksconventies.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Gespreksconventies

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Gespreksconventies:
• inspelen op wat anderen zeggen

NL.446 Begrijpen L1 L2 L4 1.3.1; 4

Illustreren gespreksconventies.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Gespreksconventies

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Gespreksconventies:
• elkaar laten uitspreken
• op een gepaste manier het woord vragen of nemen
• inspelen op de inbreng van de gesprekspartner
• elkaars inbreng waarderen

NL.447 Gebruiken L1 L2 L3 L4 L5 L6 L4 1.3.1; 4

Passen gespreksconventies toe.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Gespreksconventies

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Gespreksconventies:
• elkaar laten uitspreken
• op een gepaste manier het woord vragen of nemen
• inspelen op de inbreng van de gesprekspartner
• elkaars inbreng waarderen

NL.448 Gebruiken L3 L4 L4 1.3.1; 4

Voeren samenhangende gesprekken die ze gaande houden door in te spelen op de inbreng van de ander.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Gespreksconventies

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Inspelen op de inbreng van de ander:
• antwoorden in volzinnen op vragen
• brengen argumenten, meningen en nieuwe informatie in die aansluiten bij het
    gespreksonderwerp.

NL.449 Gebruiken L3 L4 L5 L6 L4 1.3.1; 4; L6 1.3.1; 0

Houden in een gesprek de gesprekslijn vast.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Gespreksconventies

NL.450 Gebruiken L5 L6 L4 1.3.1; 4; L6 1.3.1; 0

Passen de rol van gespreksleider toe.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Gespreksconventies

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Rol van de gespreksleider:
• rekening houdend met beurtwisseling

NL.451 Gebruiken L5 L6 L6 1.3.1; 0

Voeren samenhangende gesprekken die ze gaande houden door in te spelen op de inbreng van de ander.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Gespreksconventies

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Inspelen op de inbreng van de ander:
• bouwen verder op andermans ideeën
• bevragen argumenten die aansluiten bij het gespreksonderwerp
• nuanceren argumenten die aansluiten bij het gespreksonderwerp
• legen verbanden tussen verschillende standpunten
• komen tot een conclusie*

*met ondersteuning

NL.452 Begrijpen L4 L5 L6 GO!-doel

Illustreren het passend afronden van een gesprek.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Gespreksconventies

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

Voorbeelden

Passend afronden van een gesprek:
• het gesprek samenvatten, waardering uiten, vooruitblikken, een reflectie geven

NL.453 Gebruiken L4 L5 L6 GO!-doel

Ronden een gesprek passend af.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Gespreksconventies

NL.454 Gebruiken L3 L4 L5 L6 L4 1.3.1; 4

Houden rekening met wat gesprekspartners weten.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Gespreksconventies

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

Voorbeelden

Rekening houden met wat gesprekspartners weten:
• Niet nodeloos herhalen van informatie die al gekend of geweten is, iedereen weet dat
    de school niet open is op zaterdag en zondag.
• Geven aanvullende informatie die nodig is om het gesprek te volgen, leggen uit dat een
    ‘glitch’ een fout of storing in een computerspel is.

NL.455 Gebruiken L3 L4 L5 L6 L4 1.3.1; 4

Stemmen luister- en spreekstijl af op verschillende situaties.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Gespreksconventies

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Spreekstijlen:
• formeel en informeel taalgebruik
• spreektempo, volume en woordgebruik aangepast aan het publiek

NL.456 Engageren L3 L4 L5 L6 L4 1.3.1; 4

Tonen open te staan voor elkaars meningen en standpunten.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Gespreksconventies

NL.457 Gebruiken L5 L6 L6 1.3.1; 0

Reageren gepast als de gesprekspartner anders reageert of denkt.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Gespreksconventies

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Gepast:
• aanvaarden dat de ander anders reageert dan verwacht
• de ander de vrijheid gunnen om de vragen, onderwerpen… aan te nemen, te weigeren
    of te twijfelen

NL.458 Engageren K3 L1 L2 L3 L4 L5 L6 KO 1.3.9; L4 1.3.1; 4; L6 1.3.1; 0

Reflecteren over de gespreksconventies die ze gebruikt hebben.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Gespreksconventies

NL.459 Engageren K3 L1 L2 L3 L4 L5 L6 L4 1.3.1; 4; L6 1.3.1; 0

Reflecteren over gevoerde gesprekken.

Nederlands › Mondeling taalgebruik › Mondelinge interactievaardigheden › Gespreksconventies

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

Voorbeelden

Reflecteren over:
• Wat ging er goed in het gesprek?
• Wat zou je anders doen de volgende keer?
• Op welke manier liet je merken dat je de ander begreep?
• Heb je je mening duidelijk kunnen overbrengen?
• Was mijn uitleg duidelijk voor de ander? Hoe weet ik dat?
• Waren mijn argumenten sterk genoeg, en hoe had ik die nog sterker kunnen maken?
• Hoe heb ik mijn non-verbale communicatie ingezet om het gesprek te ondersteunen?