Leerplandoelen zoeken — Leerplandoelen

AA.206 Begrijpen K1 K2 K3 KO 4.3.1

Herkennen de ruimtelijke inrichting.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Ruimtelijke inrichting

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Ruimtelijke inrichting:
• kamer
• een buitenruimte

AA.207 Gebruiken K1 KO 4.3.1

Passen ruimtelijke inrichting toe.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Ruimtelijke inrichting

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Ruimtelijke inrichting:
in vertrouwde ruimtes

Voorbeelden

Ruimtelijke inrichting:
opruimen

AA.208 Gebruiken K2 KO 4.3.2

Geven een geobserveerde ruimte weer.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Ruimtelijke inrichting

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Weergeven:
via tekening

AA.209 Gebruiken K2 K3 KO 4.3.1

Passen ruimtelijke inrichting toe.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Ruimtelijke inrichting

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Toepassen:
• in verkende ruimte
• in verkleinde ruimte

AA.210 Begrijpen K3 KO 4.3.1

Beschrijven de ruimtelijke inrichting.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Ruimtelijke inrichting

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Beschrijven:
vanuit het geheugen / vanuit mentaal standpunt

AA.211 Gebruiken K3 KO 4.3.2

Geven een geobserveerde ruimte weer.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Ruimtelijke inrichting

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Weergeven:
• via tekening of schets
• via foto

AA.212 Begrijpen L3 L4 4.3.1

Illustreren de oriëntatie van een kaart.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Cartografie › Oriëntatie van de kaart

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Oriëntatie:
Met een kompas kun je een kaart goed oriënteren: je draait de kaart zodat het
noorden op de kaart overeenkomt met het echte noorden.

Te hanteren begrippen

het kompas, het oosten (O), het noorden (N), het westen (W), het zuiden (Z)

AA.213 Gebruiken L3 L4 L5 L6 L4 4.3.1; L6 4.3.1

Oriënteren een kaart en een plattegrond.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Cartografie › Oriëntatie van de kaart

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Oriënteren:
met behulp van een kompas

AA.214 Begrijpen K1 GO!-doel

Herkennen afbeeldingen of miniatuurweergaven van vertrouwde plaatsen en voorwerpen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Cartografie › De schaal

AA.215 Begrijpen K2 K3 L1 L6 4.3.1

Illustreren dat de werkelijkheid kan afgebeeld worden.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Cartografie › De schaal

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Afgebeeld worden:
op een foto, tekening, plattegrond (2D)
met een verkleinde ruimte (3D)

Te hanteren begrippen

de werkelijkheid, de afbeelding, verkleind, de ruimte

AA.216 Gebruiken K2 L6 4.3.1

Maken een 3D voorstelling van een werkelijke ruimte.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Cartografie › De schaal

AA.217 Gebruiken K3 L1 L6 4.3.1

Maken een 3D voorstelling van een werkelijke ruimte.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Cartografie › De schaal

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Maken:
rekening houden met verhoudingen (op zicht)

AA.218 Gebruiken L1 L2 L6 4.3.1

Maken een 2D voorstelling van de werkelijke ruimte.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Cartografie › De schaal

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Maken:
een plattegrond als afdruk van maquette
rekening houden met verhoudingen (op zicht)

AA.219 Begrijpen L3 L4 L6 4.3.1

Herkennen lucht- en satellietbeelden als verkleinde weergave van de werkelijkheid.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Cartografie › De schaal

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

Te hanteren begrippen

de luchtfoto, het satellietbeeld

AA.220 Begrijpen L5 L6 L6 4.3.1

Herkennen de schaal op een kaart.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Cartografie › De schaal

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

De schaal:
als verhouding tussen de werkelijkheid en een verkleinde afbeelding
breukschaal
lijnschaal

Te hanteren begrippen

de schaal, de werkelijke afstand, de verhouding

AA.221 Gebruiken L5 L6 L6 4.3.1

Interpreteren de schaal van een kaart.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Cartografie › De schaal

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Interpreteren:
• werkelijke afstanden tussen locaties berekenen
• de grootte van objecten op de kaart schatten
• de schaalfactor omzetten in een bruikbare eenheid

AA.222 Begrijpen K3 L1 KO 2.4.8; L4 4.3.1

Duiden de betekenis van symbolen en pictogrammen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Cartografie › De legende/plattegrond

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Symbolen/pictogrammen:
met betrekking tot de ruimtelijke oriëntatie

Duiden:
• op een plattegrond van een vertrouwde en verkende ruimte
• in de klas
• op het schooldomein

Te hanteren begrippen

de plattegrond, het symbool, het pictogram

Voorbeelden

Symbolen op een plattegrond:
Voetstappen in een bepaalde richting, rood kruis of stopteken, WC-symbool
Pictogrammen in de klas en op het schooldomein:
Uitgang, WC, pijl naar links of rechts, pictogrammen in de klas met aanduiding van de
hoek

AA.223 Begrijpen L1 L4 4.3.1

Herkennen een legende.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Cartografie › De legende/plattegrond

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Legende:
functie: legt uit wat de kleuren, symbolen of tekens op een plattegrond of afbeelding
betekenen

Te hanteren begrippen

de legende

AA.224 Gebruiken L1 L2 L4 4.3.1

Interpreteren een legende van een plattegrond.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Cartografie › De legende/plattegrond

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Interpreteren:
herkenning van objecten en locaties van een vertrouwde en verkende ruimte

Voorbeelden

Bij het bekijken van een kaart van een speelplein herkent Colette de schommel door
naar het symbool van een schommel in de legende te kijken.

AA.225 Gebruiken L1 L2 L4 4.3.1

Maken een eenvoudige legende.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Cartografie › De legende/plattegrond

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

Voorbeelden

• Felix maakt een legende bij zijn tekening.
• Jonas maakt een eenvoudige legende bij de plattegrond van zijn huis

AA.226 Begrijpen L3 L4 L4 4.3.1

Duiden kaartsymbolen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Cartografie › De legende/plattegrond

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Duiden:
• Symbolen op de kaart vertegenwoordigen iets in de ‘echte wereld’
    (symboliseren): rivier, weg, spoorweg, kerk, brug, bos
• Een kaart is een vereenvoudigde voorstelling van de werkelijkheid
    (generaliseren)

Te hanteren begrippen

de rivier, de weg, de spoorweg, de kerk, de brug, het bos

Voorbeelden

Symboliseren:
een blauwe lijn = rivier, een zwart lijntje = weg, een boom-symbool = bos, een kruis =
kerk
Generaliseren:
een heel groot bos wordt gewoon een groen vlak, huizen worden kleine blokjes, een
stad wordt een grijze vlek

AA.227 Gebruiken L3 L4 L5 L6 L4 4.3.1; L6 4.3.1

Interpreteren de legende van een kaart.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Cartografie › De legende/plattegrond

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Interpreteren:
om locaties te identificeren
om routes te plannen

AA.228 Begrijpen L3 L4 4.3.1

Illustreren de functie van een kaart.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Cartografie › Cartografie: kaartlezen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Kaarten:
analoge en digitale kaarten
geografische kaarten en plattegronden

Te hanteren begrippen

de kaart

AA.229 Begrijpen L3 L4 4.3.1

Herkennen dat op een kaart het noorden meestal bovenaan ligt.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Cartografie › Cartografie: kaartlezen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Herkennen:
op een kaart met een noordpijl

Te hanteren begrippen

de noordpijl

AA.230 Begrijpen L3 L4 4.3.1

Herkennen register en vakcoördinaten.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Cartografie › Cartografie: kaartlezen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Register en vakcoördinaten:
Een kaart of rooster wordt verdeeld in vakken met letters (horizontaal) en cijfers
(verticaal). Elk vak heeft een coördinaat dat bestaat uit een letter en een cijfer.

Te hanteren begrippen

het register, het coördinaat

AA.231 Gebruiken L3 L4 L4 4.3.1

Lezen een kaart.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Cartografie › Cartografie: kaartlezen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Kaart:
analoge en digitale kaarten
geografische kaarten en plattegronden

Lezen:
met gebruik van register en vakcoördinaten
met oriëntatie naar het noorden met behulp van een kompas

AA.232 Gebruiken L3 L4 L6 4.3.1

Selecteren een geschikte kaart.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Cartografie › Cartografie: kaartlezen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Kaart:
analoge en digitale kaarten
• geografische kaarten
• plattegronden
• atlas

AA.233 Begrijpen L5 L6 4.3.1

Illustreren dat verschillende soorten kaarten andere informatie bieden.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Cartografie › Cartografie: kaartlezen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Kaarten:
analoge en digitale kaarten

Informatie:
natuurkundige kaarten: tonen natuurlijke kenmerken van het landschap
staatkundige kaarten: tonen grenzen, landen, steden, wegen
thematische kaarten: klimaatkaart, bevolkingskaart, vegetatiekaart, toeristische
kaart (plattegrond, stadsplan), historische kaart

AA.234 Gebruiken L5 L6 L6 4.3.1

Lezen een kaart.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Cartografie › Cartografie: kaartlezen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Kaart:
analoge en digitale kaarten
• staatkundige kaarten
• natuurkundige kaarten
• thematische kaarten
• plattegronden
• atlas

Lezen:
met gebruik van register, vakcoördinaten en schaal
met oriëntatie naar het noorden met behulp van een kompas

AA.235 Gebruiken L5 L6 L6 4.3.1

Selecteren een geschikte kaart.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Cartografie › Cartografie: kaartlezen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Kaart:
analoge en digitale kaarten
• staatkundige kaarten
• natuurkundige kaarten
• thematische kaarten
• plattegronden
• atlas

Voorbeelden

• Sézanne wil laten zien hoe groot het Romeinse Rijk was, dus kiest zij een
    geschikte historische kaart (=thematische kaart).
• Yannick wil de mediterrane klimaatzone tonen en kiest daarom een klimaatkaart
    (=thematische kaart).

AA.236 Gebruiken L5 L6 L6 4.3.1

Gebruiken cartografische technieken om een klein gebied voor te stellen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Cartografie › Cartografie: kaartlezen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Cartografische technieken:
• Generaliseren
• Symboliseren
• Oriënteren
• Schaal aanbrengen

Voorbeelden

Cartografische technieken:
Een plattegrond van de speelplaats tekenen (generaliseren van de werkelijkheid) met
zelfontworpen legende die de symbolen op de kaart verduidelijkt (symboliseren),
met duiding van pijl met noordrichting (oriënteren) en met weergave van de schaal.

AA.237 Engageren L5 L6 L6 4.3.1

Reflecteren kritisch op verschillende kaarten.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Cartografie › Cartografie: kaartlezen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Reflecteren:
• Verandering van de kaarten (tijd en ruimte)
• Wereldbeeld op basis van verschillende weergaven van de wereld
• Oorlogen hebben een invloed op de kaarten.

AA.238 Begrijpen K1 GO!-doel

Herkennen richtingsaanwijzingen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Zich oriënteren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Richtingsaanwijzingen:
opzij, vooruit, achteruit, hoger, lager, omhoog, omlaag

AA.239 Gebruiken K1 GO!-doel

Verplaatsen zichzelf volgens eenvoudige richtingsaanwijzingen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Zich oriënteren

AA.240 Begrijpen K2 GO!-doel

Herkennen richtingsaanwijzingen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Zich oriënteren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

Te hanteren begrippen

vooruit, achteruit, hoger, lager, omhoog, omlaag, naar boven, naar beneden

AA.241 Begrijpen K3 GO!-doel

Herkennen richtingsaanwijzingen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Zich oriënteren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

Te hanteren begrippen

naar mij toe, van mij weg, recht naar, schuin naar, opzij, midden, links, rechts

AA.242 Begrijpen K1 K2 K3 GO!-doel

Herkennen hun positie, afstand en kijkrichting in de ruimte.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Zich oriënteren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Herkennen:
• in de werkelijke vertrouwde ruimte
• in de werkelijk verkende ruimte

Voorbeelden

Positie:
Ik sta naast de kast; Ik sta achteraan in de turnzaal.
Afstand:
Ik sta ver van de juf; Ik sta dicht bij het boekenrek met de strips.
Kijkrichting:
Ik zie de boom als ik naar buiten kijk; Als ik in de richting van de deur kijk, zie ik de
kapstokken.

AA.243 Gebruiken K1 K2 K3 L1 L2 L4 4.3.1

Oriënteren zich.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Zich oriënteren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Zich oriënteren:
in de werkelijke vertrouwde ruimte
in de werkelijk verkende ruimte
door rekening te houden met:
• positie
• afstand
• kijkrichting

Voorbeelden

Maja speelt in een grote turnzaal en wil terug naar de plek waar ze haar drinkbeker
heeft achtergelaten. Ze staat bij een grote blauwe mat (positie) en herinnert zich dat
haar drinkbeker dichtbij de klimmuur staat (afstand). Ze kijkt om zich heen
(kijkrichting) en ziet de klimmuur aan de andere kant van de zaal. Door zich om te
draaien en naar de klimmuur toe te lopen, kan ze haar drinkbeker weer terugvinden.

AA.244 Gebruiken K3 L1 L2 L4 4.3.1

Oriënteren zich met behulp van geografische hulpmiddelen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Zich oriënteren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Geografische hulpmiddelen:
• plattegrond

Zich oriënteren:
De plattegrond oriënteren (richten) op basis van herkenningspunten in de werkelijke
ruimte.

AA.245 Gebruiken L3 L4 L5 L6 L4 4.3.1; L6 4.3.1

Oriënteren zich met behulp van geografische hulpmiddelen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Zich oriënteren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Geografische hulpmiddelen:
• plattegrond
• kaarten
• satellietbeelden
• kompas
• de zonnestand

Zich oriënteren:
• op basis van plattegrond of kaart, gericht op basis van herkenningspunten in de
    werkelijke ruimte en met een kompas of zonnestand
• zonder kaart op basis van kompas of zonnestand

AA.246 Gebruiken L4 L5 L6 L4 4.3.1; L6 4.3.1

Oriënteren zich met behulp van een digitaal hulpmiddel.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Zich oriënteren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Digitaal hulpmiddel:
• routeplanner
• navigatiesystemen
• online kaartendiensten
• kompasapp

AA.247 Engageren K2 K3 L1 L2 L3 L4 L5 L6 KO 4.3.1; L4 4.3.1; L6 4.3.1

Tonen hun kennis over zich oriënteren in verschillende contexten.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Zich oriënteren

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

Voorbeelden

• Bram gebruikt een kaart van een natuurgebied om locaties van verschillende
    biotopen te vinden. Hij gebruikt de schaal om de afstand tussen het bos en de
    vijver te schatten en de legende om te zien waar specifieke soorten planten of
    dieren zich bevinden.
• In de bibliotheek herkent Stijn wat hij ziet in een bepaalde kijkrichting: "Ik zie de
    prentenboeken als ik naar de rechterkast kijk."

AA.248 Begrijpen L3 L4 4.3.1

Herkennen de functie en het gebruik van een kompas.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Meteorologie › De windrichting en windsnelheid

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

De functie:
• richting bepalen: Het kompas wijst altijd naar het magnetisch noorden. Zo weet
    je waar noord, oost, zuid en west zijn.
    navigeren: Wandelaars, fietsers, zeilers en avonturiers gebruiken een kompas
    om de juiste weg te vinden. Ook handig als je geen GPS of kaart hebt.
    kaarten juist gebruiken: Met een kompas kun je een kaart goed oriënteren: je
    draait de kaart zodat het noorden op de kaart overeenkomt met het echte
    noorden.

Het gebruik:
• Leg het kompas plat in je hand of op de grond. Wacht tot de naald stilligt. De
    rode kant van de naald wijst naar het noorden. Draai jezelf of de kaart zodat het
    noorden op de kaart overeenkomt met het noorden van het kompas. Nu weet je
    waar de andere richtingen zijn:
    rechts van het noorden is het oosten
    links van het noorden is het westen
    achter je is het zuiden

Te hanteren begrippen

het kompas, zich oriënteren, de richting bepalen, het noorden, het oosten, het
zuiden, het westen

AA.249 Begrijpen L3 L4 4.3.2

Herkennen instrumenten om windrichtingen te bepalen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Meteorologie › De windrichting en windsnelheid

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

De windrichting:
De windrichting vertelt vanwaar de wind komt.
Instrumenten:
• vlaggen
• bomen
• rook
• windvaan

Te hanteren begrippen

de windvaan

AA.250 Begrijpen L4 L4 4.3.2

Herkennen het instrument om de windsnelheid te bepalen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Meteorologie › De windrichting en windsnelheid

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Instrumenten:
de anemometer

Te hanteren begrippen

de anemometer, de windsnelheid

AA.251 Begrijpen L4 GO!-doel

Beschrijven de schaal van Beaufort

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Meteorologie › De windrichting en windsnelheid

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Schaal van Beaufort:
De Beaufortschaal is een schaal van 0 tot 12 die de kracht van de wind beschrijft.

Te hanteren begrippen

windstil, de zwakke wind, de matige wind, de krachtige wind, stormachtig, de storm

AA.252 Begrijpen L3 GO!-doel

Herkennen instrumenten in verband met het weer.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Meteorologie › Temperatuur

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Weerinstrumenten:
gebruik en functie van de thermometer: Een instrument om te meten hoe warm of
koud het is. Je leest de temperatuur af in graden Celsius (°C).

Te hanteren begrippen

de thermometer

AA.253 Begrijpen L4 L4 4.3.2

Herkennen instrumenten in verband met het weer.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Meteorologie › Neerslag

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Weerinstrumenten:
gebruik en functie van de pluviometer: een meetinstrument om te meten hoeveel
regen er valt. Je zet het buiten en na de regen kijk je hoeveel mm water erin zit.

Te hanteren begrippen

de pluviometer

AA.254 Begrijpen K3 GO!-doel

Herkennen instrumenten in verband met het weer.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Meteorologie › Bewolking

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Weerinstrumenten:
gebruik en functie van de schaal van octa’s om de bewolkingsgraad te bepalen: Hoe
gebruik je de schaal?
Kijk naar de hemel door een kijkvenster dat in acht gelijke delen is verdeeld.
Schat hoeveel van die acht delen bedekt zijn met wolken.
Noteer het aantal octa’s dat overeenkomt met de hoeveelheid bewolking.

Voorbeelden

Schaal van octa’s:
• 0 octa: heldere hemel
• 4 octa: halfbewolkt
• 8 octa: volledig bewolkt

AA.255 Begrijpen L5 GO!-doel

Herkennen instrumenten in verband met het weer.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Meteorologie › Luchtdruk

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Weerinstrumenten:
gebruik en functie van de barometer: Een instrument om te meten hoe zwaar de
lucht is (luchtdruk). Zo kun je voorspellen of het mooi of slecht weer wordt. Lage
druk is kans op regen, hoge druk is vaak droog weer.

Te hanteren begrippen

de barometer

AA.256 Gebruiken K3 L1 L2 GO!-doel

Interpreteren de meteorologische waarnemingen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Meteorologie › Meteorologische waarnemingen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Meteorologische waarnemingen:
de bewolkingsgraad: gebruik van schaal van octa

AA.257 Gebruiken L3 GO!-doel

Interpreteren de meteorologische waarnemingen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Meteorologie › Meteorologische waarnemingen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Meteorologische waarnemingen:
de bewolkingsgraad: gebruik van schaal van octa
de temperatuur: gebruik van de thermometer
de windrichting: gebruik van het kompas of de zonnestand, bomen, vlaggen, rook,
windvaan

AA.258 Gebruiken L4 L4 4.3.2

Interpreteren de meteorologische waarnemingen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Meteorologie › Meteorologische waarnemingen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Meteorologische waarnemingen:
de bewolkingsgraad: gebruik van schaal van octa
de temperatuur: gebruik van de thermometer
de neerslaghoeveelheid: gebruik van pluviometer
de windrichting: gebruik van het kompas of de zonnestand, bomen, vlaggen, rook,
windvaan
de windsnelheid: gebruik van anemometer

AA.259 Gebruiken L5 L4 4.3.2

Interpreteren de meteorologische waarnemingen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Meteorologie › Meteorologische waarnemingen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Meteorologische waarnemingen:
de bewolkingsgraad: gebruik van schaal van octa
de temperatuur : gebruik van de thermometer
de neerslaghoeveelheid: gebruik van pluviometer
de windrichting: gebruik van het kompas of de zonnestand, bomen, vlaggen, rook,
windvaan
de windsnelheid: gebruik van anemometer
de windkracht: gebruik van de schaal van Beaufort
de luchtdruk: gebruik van de barometer

AA.260 Gebruiken L3 L4 L5 L4 4.3.2

Vergelijken weersvoorspellingen met echte metingen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Meteorologie › Meteorologische waarnemingen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Weersvoorspelling:
• Temperatuur
• Windrichting
• Neerslag
• Bewolking

Te hanteren begrippen

de weersvoorspelling

AA.261 Engageren L3 L4 L5 L6 L4 4.3.2

Tonen hun kennis over meteorologische waarnemingen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Meteorologie › Meteorologische waarnemingen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Meteorologische waarnemingen:
de weersvoorspelling
de eigen waarneming

AA.262 Begrijpen L4 L4 4.3.1; L6 4.3.1

Beschrijven klimatogrammen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Meteorologie › Klimatogrammen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Klimatogrammen:
gebruik en functie van klimatogrammen: Klimatogrammen zijn aardrijkskundige
staafdiagrammen en lijngrafieken die het gemiddelde weer van een plaats over een
jaar tonen. Ze geven meestal twee dingen weer: temperatuur (in °C) met een lijn,
neerslag (in mm) met blauwe staafjes.
Wat leer je uit een klimatogram?
    hoe warm of koud het is in elke maand.
    in welke maanden het veel of weinig regent.
    of een gebied een droog of nat klimaat heeft.
Een klimatogram helpt je om het klimaat van een land of streek te begrijpen.

Te hanteren begrippen

het klimatogram, het staafdiagram, de lijngrafiek

AA.263 Gebruiken L4 L5 L6 L6 4.3.1

Interpreteren klimatogrammen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Meteorologie › Klimatogrammen

AA.264 Begrijpen L3 L4 L4 4.3.1

Herkennen aspecten in een voorstelling van landschappen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Landschappen schematisch weergeven

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Voorstelling:
• een schematische weergave van menselijke aspecten
• een schematische voorstelling van natuurlijke aspecten

AA.265 Gebruiken L3 L4 L4 4.3.1

Ontwerpen een schets van een landschap.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundige bronnen en vaardigheden › Landschappen schematisch weergeven

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Schets:
• een schematische weergave van menselijke aspecten
• een schematische voorstelling van natuurlijke aspecten

AA.266 Begrijpen K1 KO 4.3.4; KO 4.3.5

Illustreren oplossingen voor actuele ruimtelijke problemen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundig denken › Ruimtelijke problemen oplossen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

Voorbeelden

Oplossingen:
Probleem: We vallen over de auto’s die op de grond liggen. Oplossing: we leggen de
auto’s in een opbergdoos.
Probleem: Er is geen plaats in de klas om in een lange rij rond te stappen. Oplossing: we
schuiven enkele tafels en stoelen opzij.
Probleem: Er zijn twee plaatsen tekort aan tafel. Oplossing: we plaatsen er een tafel bij.
Probleem: De deur kan niet open. Oplossing: we verplaatsen de doos die ervoor stond.

AA.267 Gebruiken K1 KO 4.3.4; KO 4.3.5

Geven ideeën om actuele ruimtelijke problemen op te lossen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundig denken › Ruimtelijke problemen oplossen

AA.268 Begrijpen K2 KO 4.3.4; KO 4.3.5

Illustreren oplossingen voor actuele ruimtelijke problemen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundig denken › Ruimtelijke problemen oplossen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Illustreren:
gebruik van ruimtelijke begrippen
oorzaak – gevolg redeneringen

AA.269 Begrijpen K3 KO 4.3.4; KO 4.3.5

Beschrijven oplossingen voor actuele ruimtelijke problemen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundig denken › Ruimtelijke problemen oplossen

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Actuele ruimtelijke problemen:
relatieve meting
• afstanden vergelijken
• richtingen aangeven
• hoogte vergelijken
• plaatsbepaling

Beschrijven:
gebruik van ruimtelijke begrippen

Te hanteren begrippen

de plaats, vergelijken, de afstand, de richting, de hoogte, bedenken, de oplossing

Voorbeelden

Afstanden vergelijken:
Is de zandbak dichterbij dan de glijbaan?
Richtingen aangeven:
De boom staat achter het schoolgebouw.
Hoogte vergelijken:
Welke toren is hoger, die van jou of die van je vriend?
Plaatsbepaling:
Waar is de zon als we buiten spelen? Boven ons of achter de bomen?

AA.270 Gebruiken K2 K3 KO 4.3.4; KO 4.3.5

Geven ideeën om actuele ruimtelijke problemen op te lossen met behulp van relatieve ruimtelijke begrippen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundig denken › Ruimtelijke problemen oplossen

AA.271 Begrijpen L1 L2 L4 4.3.3

Herkennen aardrijkskundige vragen bij ruimtelijke fenomenen of ontwikkelingen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundig denken › Ruimtelijke vragen beantwoorden

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Aardrijkskundige vragen:
Vragen in verband met:
• ruimtelijke posities (Wat is het? Waar ligt het?)
• relaties (Waarom ligt het daar?)
• Contrasten

Voorbeelden

Aardrijkskundige vragen:
• ruimtelijke positie: "Waar ligt het station?"
• relaties: "Waarom ligt het station in het midden van de stad?”
• contrast: "Waarom zijn de huizen in de stad hoger dan in het dorp?"

AA.272 Begrijpen L3 L4 4.3.3

Herkennen aardrijkskundige vragen bij ruimtelijke fenomenen of ontwikkelingen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundig denken › Ruimtelijke vragen beantwoorden

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Aardrijkskundige vragen:
Vragen in verband met:
• ruimtelijke posities (Wat is het? Waar ligt het?)
• relaties (Waarom ligt het daar?)
• contrasten
• interactie op verschillende schalen: Wat ergens gebeurt, kan invloed hebben op
    andere plaatsen (lokaal, regionaal, wereldwijd).

Voorbeelden

Interactie op verschillende schalen:
• Waarom eten wij bananen die uit een ander land komen?
• Wat gebeurt er als er in een ander land oorlog is?

AA.273 Begrijpen L4 L5 L6 L4 4.3.3; L6 4.3.2

Bedenken aardrijkskundige vragen bij ruimtelijke fenomenen of ontwikkelingen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundig denken › Ruimtelijke vragen beantwoorden

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Aardrijkskundige vragen:
Vragen in verband met:
• ruimtelijke posities (Wat is het? Waar ligt het?)
• relaties (Waarom ligt het daar?)
• contrasten
• interactie op verschillende schalen
• verandering in de tijd, inclusief de toekomst (Hoe verandert dat?)

Voorbeelden

Aardrijkskundige vragen:
• verandering in de tijd: een foto van het dorpsplein van vroeger en een foto van nu:
    Waarom zijn er nu verkeerslichten en vroeger niet?
• verandering in de tijd, inclusief de toekomst: De leerlingen bekijken drie beelden of
    tekeningen van de schoolstraat van vroeger (50 jaar geleden), de schoolstraat van
    nu, fantasierijke voorstelling van de schoolstraat in de toekomst: Wat zou er in de
    toekomst kunnen bijkomen of verdwijnen? Hoe zal ons vervoer er in de toekomst
    uitzien?

AA.274 Gebruiken L2 L3 L4 L5 L6 L4 4.3.3; L6 4.3.2

Beantwoorden aardrijkskundige vragen bij ruimtelijke fenomenen of ontwikkelingen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundig denken › Ruimtelijke vragen beantwoorden

AA.275 Begrijpen L5 L6 4.3.2

Herkennen het redeneren vanuit perspectieven bij aardrijkskundige vragen.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundig denken › Aardrijkskundig redeneren vanuit multi perspectief

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

MIA

Aardrijkskundige vragen:
Wat zijn de voor- en nadelen?
Wat zijn de gevolgen?
Wat zie je als je in- en uitzoomt?
Wat zijn de behoeften van de verschillende participanten?
Hoe beïnvloedt dit de duurzaamheid?

Te hanteren begrippen

het voordeel, het nadeel, het gevolg, de behoefte, de duurzaamheid, het perspectief

Voorbeelden

Aardrijskundige vragen:
stel je voor: Er komt een nieuwe koekjesfabriek aan de rand van de stad. Waarom daar?
de fabriekseigenaar: “Aan de rand van de stad is de grond goedkoper en er is veel
plaats. Dat is goed voor mijn bedrijf.”
de buurtbewoners: “We willen geen lawaai of vrachtwagens in onze straat. Maar
misschien brengt het wel werkgelegenheid.”
de stad: “We willen de stad leefbaar houden. Industrie hoort niet in het centrum.”
de milieuorganisatie: “Is er gedacht aan duurzame energie en afvalverwerking? Wat met
de natuur in de buurt?”

AA.276 Gebruiken L5 L6 L6 4.3.2

Beantwoorden aardrijkskundige vragen vanuit verschillende perspectieven.

Aardrijkskunde › Aardrijkskundig strategisch › Aardrijkskundig denken › Aardrijkskundig redeneren vanuit multi perspectief

Toon MIA, begrippen en voorbeelden

Voorbeelden

Aardrijkskundige vragen:
• thema: toerisme aan de kust
    Wat vinden bewoners, toeristen en winkeliers belangrijk aan de Belgische kust?
    Sociaal (rust), economisch (inkomsten), cultureel (tradities).
• thema: verkeer en mobiliteit
    Waarom willen sommige mensen meer fietspaden en anderen meer
    parkeerplaatsen? Sociaal (veiligheid), economisch (winkels bereikbaar), ecologisch
    (minder auto's)